Minack Theatre w Kornwalii teatr wykuty w skałach

Na końcu Kornwalii tam, gdzie wiatr pachnie solą, a fale Atlantyku rozbijają się o granitowe klify, znajduje się miejsce absolutnie wyjątkowe. Kiedy pierwszy raz stanąłem na tarasach Minack Theatre, miałem wrażenie, że bardziej przypomina starożytny teatr z Grecji niż brytyjską scenę. Tyle że zamiast Morza Egejskiego pod sceną szalał Atlantyk, a widzowie siedzieli dosłownie na skraju klifu. To nie jest zwykła atrakcja turystyczna. To miejsce ma duszę. Przez kilka dni wracałem tam o różnych porach dnia – rano, gdy słychać tylko mewy i szum oceanu, oraz wieczorem, kiedy zachodzące słońce zamienia całe wybrzeże w pomarańczowo-złotą scenerię. I powiem szczerze – trudno o bardziej magiczny zakątek Kornwalii. W artykule poniżej opowiem o mojej wizycie w teatrze oraz o jego historii. Na koniec znajdę jak zwykle garść informacji i ciekawostek, które mogą przydać się podczas zwiedzania.

Historia Minack Theatre w Kornwalii

Historia Minack Theatre zaczęła się od jednej niezwykłej kobiety – Rowena Cade. To właśnie ona sprawiła, że dziki fragment klifu w Porthcurno zamienił się w jeden z najbardziej rozpoznawalnych teatrów plenerowych świata. W latach 20. XX wieku Rowena kupiła fragment wybrzeża za około 100 funtów i wybudowała tam dom. Początkowo miało to być po prostu spokojne miejsce do życia z dala od wielkich miast. Wszystko zmieniło się pod koniec lat 20., gdy zaangażowała się w lokalne przedstawienia teatralne.

W 1929 roku wystawiono „Sen nocy letniej”, a sukces spektaklu sprawił, że postanowiono przygotować kolejne przedstawienie – „Burzę” Szekspira. Rowena zaproponowała wtedy wykorzystanie swojego ogrodu na klifie jako sceny. Problem był jeden – tam praktycznie nie było teatru. Była skała, urwisko i ocean. Nic więcej. I właśnie wtedy zaczęła się historia Minack Theatre. Rowena Cade wraz z ogrodnikiem Billym Rawlingsem własnymi rękami zaczęli kuć stopnie w skale, przenosić ogromne kamienie i tworzyć pierwsze tarasy dla widzów. Nie było ciężkiego sprzętu, nowoczesnych maszyn ani ekip budowlanych. Były łopaty, kilofy, beton mieszany ręcznie i ogromna determinacja.

Niesamowite jest to, że Rowena pracowała przy teatrze praktycznie do końca życia. Nawet po siedemdziesiątce nosiła worki z piaskiem z plaży poniżej klifu, żeby przygotowywać beton do kolejnych elementów sceny. Wiele dekoracji i wzorów wyryła własnoręcznie starym śrubokrętem. Dziś trudno uwierzyć, że niemal cały teatr został stworzony ręcznie przez jedną kobietę.

Minack Theatre – Kto był pomysłodawcą teatru?

Pomysłodawczynią Minack Theatre była oczywiście Rowena Cade, ale mam wrażenie, że słowo „pomysłodawczyni” trochę umniejsza jej rolę. Ona była architektem, budowniczą, artystką i duszą tego miejsca jednocześnie. W Kornwalii do dziś mówi się o niej z ogromnym szacunkiem. Kiedy spacerowałem po teatrze, praktycznie co chwilę słyszałem od ludzi historie o „tej niesamowitej kobiecie, która stworzyła teatr na klifie”. I rzeczywiście – Minack jest bardziej jej dziełem życia niż zwykłym projektem.

Rowena nie była zawodowym architektem. Nie miała doświadczenia w budowie teatrów. Kierowała nią wyobraźnia i pasja do sztuki. Inspirowały ją antyczne teatry greckie, ale chciała stworzyć coś własnego – miejsce, które będzie żyło razem z naturą. Dlatego scena Minack Theatre wygląda inaczej niż większość teatrów. Ocean jest tu częścią scenografii. Czasem aktorom towarzyszą mewy, czasem sztormowe fale, a czasem zachodzące słońce kradnie całe przedstawienie. I właśnie to sprawia, że każdy spektakl jest niepowtarzalny.

Jak dziś wykorzystywany jest Minack Theatre?

Dzisiaj Minack Theatre działa pełną parą i jest jedną z największych atrakcji Kornwalii. Każdego roku odbywają się tu dziesiątki spektakli, koncertów i wydarzeń artystycznych. W sezonie scena praktycznie nie odpoczywa. W repertuarze są:

• sztuki Szekspira,
• musicale,
• koncerty,
• opera,
• spektakle dla dzieci,
• wydarzenia lokalnych grup teatralnych.

Co ciekawe, wiele przedstawień zaczyna się wieczorem, gdy słońce powoli chowa się za Atlantykiem. Atmosfera jest wtedy niesamowita. Siedzisz na kamiennych tarasach, owinięty kurtką, czujesz chłodny wiatr od oceanu i oglądasz spektakl z jednym z najpiękniejszych widoków w Europie.

Warto pamiętać, że to nadal teatr plenerowy. Pogoda w Kornwalii potrafi zmienić się błyskawicznie, nawet latem może być zimno i bardzo wietrznie. Lokalsi śmieją się nawet z „Minack Freeze”, czyli momentu, gdy turyści przychodzą ubrani jak na plażę i po godzinie marzną na widowni. Poza spektaklami można normalnie zwiedzać teatr w ciągu dnia. I szczerze? Nawet bez przedstawienia warto tam pojechać. Widoki robią ogromne wrażenie.

Minack Theatre – Atmosfera miejsca i moje wrażenia

Największe wrażenie zrobiło na mnie to, jak naturalnie teatr wtapia się w krajobraz. Nie wygląda jak nowoczesna konstrukcja przyklejona do klifu. Wygląda tak, jakby był tam od setek lat. Kamienne schody porośnięte egzotycznymi roślinami, tarasy z nazwami dawnych spektakli wyrytymi w betonie, turkusowy ocean poniżej i ten niesamowity zapach morza. Można tam spędzić kilka godzin i nawet nie zauważyć, kiedy minął czas.

Podczas jednego z wieczorów usiadłem wysoko nad sceną tuż przed zachodem słońca. Ocean był kompletnie spokojny, a fale odbijały pomarańczowe światło. W pewnym momencie wszyscy na widowni, zamiast patrzeć na scenę, zaczęli obserwować delfiny przepływające w oddali. I podobno takie sytuacje zdarzają się tam regularnie. To właśnie Minack Theatre – natura i teatr mieszają się tu w jedną całość.

Informacje praktyczne dla odwiedzających

• Oficjalna strona Minack Theatre – Jeśli planujesz wizytę, naprawdę warto zajrzeć na tę stronę i sprawdzić się jakie przedstawienia będziesz miał okazję zobaczyć.
• Gdzie znajduje się teatr? – Teatr leży w miejscowości Porthcurno w Kornwalii, niedaleko Land’s End. Sam dojazd jest piękny, ale ostatnie kilometry prowadzą bardzo wąskimi drogami typowymi dla Kornwalii.
• Rezerwacja biletów – Bilety najlepiej kupować wcześniej online. W sezonie letnim miejsce jest bardzo popularne i wejściówki często znikają szybko.
• Co zabrać? To najważniejsza rada:
  • ciepłą kurtkę – Nawet jeśli dzień jest słoneczny, wieczorem potrafi zrobić się naprawdę chłodno.
  • coś przeciwdeszczowego,
  • wygodne buty,
  • wodę,
  • aparat fotograficzny.
• Parking – Parking jest ograniczony, a drogi bardzo wąskie. Najlepiej przyjechać wcześniej rano albo poza największymi godzinami ruchu.
• Ile czasu przeznaczyć? – Na samo zwiedzanie teatru i okolicznych klifów warto przeznaczyć minimum 2–3 godziny. Jeśli planujesz spektakl, spokojnie zarezerwuj sobie pół dnia.
• Najlepszy moment na wizytę – Moim zdaniem późne popołudnie i zachód słońca. Widoki są wtedy absolutnie niesamowite.

Minack Theatre i okolicy fakty, informacje i ciekawostki

• Minack Theatre został niemal całkowicie zbudowany ręcznie przez Rowenę Cade i jej pomocników. Kobieta przez dziesięciolecia sama nosiła worki z piaskiem z plaży, aby przygotowywać beton do kolejnych fragmentów teatru.
• Nazwa „Minack” pochodzi z języka kornijskiego i oznacza „skaliste miejsce”. Gdy stoi się na skraju teatru i patrzy na pionowe klify wpadające prosto do oceanu, nazwa wydaje się wyjątkowo trafna.
• Pierwszym spektaklem wystawionym w Minack Theatre była „Burza” Williama Szekspira w 1932 roku. Wiele osób uważa, że trudno znaleźć lepszą scenerię dla tej sztuki niż klify Kornwalii.
• Początkowo teatr nie miał profesjonalnego oświetlenia. Podczas pierwszych przedstawień używano reflektorów samochodowych oraz prostych lamp zasilanych akumulatorami.
• Minack Theatre może pomieścić około 750 widzów. Biorąc pod uwagę położenie na stromym klifie, sama skala konstrukcji robi ogromne wrażenie.
• Wiele schodów i siedzeń w teatrze ma wyryte nazwy dawnych spektakli. Rowena Cade wykonywała te dekoracje własnoręcznie przy pomocy starego śrubokręta.
• Teatr bardzo często porównywany jest do antycznych teatrów greckich. Widok kamiennych tarasów i oceanu rzeczywiście sprawia wrażenie, jakby miejsce miało kilka tysięcy lat.
• Podczas spektakli zdarza się, że widzowie obserwują delfiny lub foki pojawiające się w oceanie poniżej sceny. Takie sytuacje są w Minack Theatre całkowicie normalne.
• Rowena Cade pracowała przy teatrze aż do swoich osiemdziesiątych urodzin. Dla wielu mieszkańców Kornwalii jest dziś prawdziwą lokalną legendą.
• W okolicy teatru panuje wyjątkowo łagodny klimat. Dzięki temu wokół Minack rosną egzotyczne rośliny, które bardziej kojarzą się z południem Europy niż Wielką Brytanią.
• Porthcurno Beach znajdująca się pod teatrem uchodzi za jedną z najpiękniejszych plaż w całej Kornwalii. Turkusowa woda wygląda tam momentami jak na Karaibach.
• W czasie sztormów fale Atlantyku potrafią rozbijać się o klify z ogromną siłą. Aktorzy występujący podczas złej pogody często mówią, że ocean staje się wtedy dodatkowym bohaterem spektaklu.
• Minack Theatre pojawiał się w wielu brytyjskich programach telewizyjnych i dokumentach o Kornwalii. Miejsce jest dziś jedną z ikon regionu.
• Każdego roku odbywają się tutaj setki wydarzeń – od klasycznych dramatów po koncerty muzyki współczesnej i wydarzenia dla dzieci.
• Widownia teatru jest bardzo stroma, dlatego aktorzy muszą inaczej poruszać się po scenie niż w tradycyjnych teatrach. Nawet sposób ustawiania scenografii wymaga specjalnego planowania.
• Wielu turystów odwiedza Minack wyłącznie dla widoków, bez oglądania spektakli. I trudno się temu dziwić, bo panorama Atlantyku jest naprawdę spektakularna.
• W pobliżu teatru przebiega słynny South West Coast Path – jeden z najpiękniejszych szlaków nadmorskich w Wielkiej Brytanii. Spacer klifami w tej okolicy jest niezapomniany.
• Podczas niektórych spektakli pogoda potrafi zmieniać się kilka razy w ciągu jednego wieczoru. Deszcz, wiatr, zachód słońca i mgła mogą pojawić się praktycznie w ciągu godziny.
• Mieszkańcy Kornwalii często traktują Minack Theatre jako symbol uporu i kreatywności. Historia Roweny Cade pokazuje, że jedna osoba potrafi stworzyć coś absolutnie niezwykłego.
• Wielu odwiedzających wraca tam regularnie przez całe życie. Po kilku dniach spędzonych w okolicy doskonale rozumiem dlaczego – Minack Theatre ma w sobie coś, czego zwykłe atrakcje turystyczne po prostu nie mają.