Puerta del Sol w Madrycie atrakcje, historia i ciekawostki

Puerta del Sol nie jest najpiękniejszym ani najbardziej nastrojowym placem w Madrycie. Nie znajdziesz tutaj wielu drzew, romantycznych zaułków czy rzędu ławek ustawionych w cieniu. Mimo to podczas pierwszej wizyty w hiszpańskiej stolicy trudno go pominąć. To jedno z tych miejsc, przez które wcześniej czy później i tak przejdziesz.

Na Puerta del Sol trafiałem wielokrotnie. Czasami celowo, a czasami zupełnie przypadkiem, wracając z kolejnej atrakcji albo szukając drogi do metra. Plac leży dokładnie w samym środku turystycznego Madrytu. Zbiegają się tutaj ważne ulice, pod ziemią działa ruchliwa stacja komunikacyjna, a w promieniu kilkunastu minut spaceru znajdują się najważniejsze zabytki historycznego centrum.

Sol jest głośny, zatłoczony, pełen ruchu i niestety brudny. Z jednej strony uliczni artyści, z drugiej grupy prowadzone przez przewodników, a pomiędzy nimi mieszkańcy, którzy próbują jak najszybciej przedostać się na drugą stronę placu. Właśnie ta mieszanka tworzy jego charakter. Nie przychodzi się tutaj po spokój. Puerta del Sol odwiedza się po to, aby poczuć energię Madrytu i zobaczyć symbole znane niemal każdemu Hiszpanowi.

Puerta del Sol, czyli dawna Brama Słońca

Nazwa Puerta del Sol oznacza po polsku Bramę Słońca. Nie jest to współczesna nazwa wymyślona dla turystów, lecz pamiątka po czasach, gdy Madryt był znacznie mniejszym miastem otoczonym murami. W XV wieku w tej okolicy znajdowała się jedna z bram prowadzących do Madrytu. Najczęściej przyjmuje się, że była zwrócona w stronę wschodu, skąd każdego ranka pojawiało się słońce. Według innego wyjaśnienia bramę zdobiło przedstawienie słonecznej tarczy i właśnie od niego wzięła się jej nazwa.

Sama budowla nie przetrwała długo. Bramę rozebrano w XVI wieku, kiedy Madryt zaczął się szybko rozrastać. Nazwa pozostała jednak w pamięci mieszkańców i z czasem zaczęła odnosić się do całego placu. Początkowo nie była to uporządkowana, reprezentacyjna przestrzeń. Wokół dawnej bramy stopniowo wyrastały domy, sklepy, klasztory i zajazdy. Pojawiali się kupcy, przyjezdni oraz osoby szukające najnowszych wiadomości. Puerta del Sol stawał się coraz ważniejszym miejscem spotkań, choć jego wygląd długo pozostawiał sporo do życzenia.

Dzisiejszy półkolisty kształt placu jest rezultatem przebudowy przeprowadzonej w XIX wieku. Wyburzono wtedy część starszych budynków, poszerzono przestrzeń i uporządkowano fasady otaczających kamienic. Kolejna duża modernizacja zakończyła się w 2023 roku. Ograniczono ruch samochodów i dostosowano plac przede wszystkim do potrzeb pieszych.

Historia Puerta del Sol – plac będący świadkiem najważniejszych wydarzeń

Puerta del Sol od dawna był czymś więcej niż zwykłym placem. Zanim pojawiły się radio, telewizja i internet, właśnie tutaj mieszkańcy dowiadywali się o najważniejszych wydarzeniach. Ogłaszano decyzje władz, przekazywano wiadomości i dyskutowano o polityce. W XVIII wieku przy placu powstał Real Casa de Correos, czyli Królewski Dom Poczty. Budowę ukończono w 1768 roku. Obiekt pełnił kilka funkcji, lecz przede wszystkim służył jako siedziba poczty. Obecnie mieści się w nim siedziba władz Wspólnoty Madrytu.

Jedno z najważniejszych wydarzeń w historii Puerta del Sol rozegrało się 2 maja 1808 roku. Mieszkańcy Madrytu wystąpili wtedy przeciwko wojskom napoleońskim. Na placu i sąsiednich ulicach doszło do walk, które stały się symbolem hiszpańskiego oporu przeciwko francuskiej okupacji. To właśnie wydarzenia z początku maja 1808 roku zainspirowały Francisca Goyę do stworzenia jego słynnych obrazów przedstawiających madryckie powstanie oraz późniejsze egzekucje uczestników buntu.

Puerta del Sol wielokrotnie stawał się również miejscem demonstracji i politycznych wystąpień. W 1912 roku w pobliżu placu anarchista Manuel Pardiñas zastrzelił premiera José Canalejasa. W 1931 roku tłumy świętowały tutaj proklamowanie Drugiej Republiki Hiszpańskiej. Znacznie mroczniejszy rozdział dotyczy czasów dyktatury generała Franco. Real Casa de Correos był wówczas siedzibą służb bezpieczeństwa. W jego podziemiach więziono i przesłuchiwano przeciwników politycznych. Gdy patrzyłem na elegancką fasadę budynku, trudno było mi uwierzyć, że w jego wnętrzu rozgrywały się tak dramatyczne wydarzenia.

Historia placu nie zakończyła się wraz z nadejściem demokracji. W maju 2011 roku Puerta del Sol został zajęty przez uczestników ruchu 15-M, nazywanego również ruchem Oburzonych. Protestujący rozstawili namioty i domagali się zmian politycznych, ograniczenia korupcji oraz większej sprawiedliwości społecznej.

Sol nadal pozostaje tradycyjnym miejscem demonstracji. Podczas spaceru możesz natknąć się na protest, publiczne zgromadzenie albo wydarzenie organizowane przez mieszkańców. W pewnym sensie plac wciąż pełni tę samą funkcję co kilkaset lat temu – pozwala ludziom spotkać się i publicznie wyrazić swoje zdanie.

Co zobaczyć na Puerta del Sol?

Przez Puerta del Sol można przejść w kilka minut, ale zdecydowanie nie warto się spieszyć. Najważniejsze atrakcje są rozmieszczone wokół całego placu i łatwo przeoczyć niektóre z nich, zwłaszcza kiedy wokół poruszają się setki ludzi. Na spokojne obejrzenie placu przeznaczyłbym około 30–45 minut. Tyle wystarczy, aby znaleźć Kilometr Zero, zrobić zdjęcie niedźwiedziowi, przyjrzeć się zegarowi oraz poszukać Mariblanki i neonu Tío Pepe.

Pomnik niedźwiedzia i drzewa poziomkowego

Najpopularniejszym miejscem na Puerta del Sol jest pomnik El Oso y el Madroño. Przedstawia niedźwiedzia stojącego na tylnych łapach i opierającego się o drzewo poziomkowe. Obie postacie są elementami herbu Madrytu. Rzeźbę wykonał Antonio Navarro Santafé, a jej uroczyste odsłonięcie odbyło się 19 stycznia 1967 roku. Cały pomnik ma około czterech metrów wysokości i waży kilka ton.

Niedźwiedź pojawiał się w symbolice Madrytu już w średniowieczu. Drzewo dodano później, prawdopodobnie jako pamiątkę porozumienia dotyczącego podziału gruntów pomiędzy władze miejskie i kościelne.

Dzisiaj El Oso y el Madroño jest jednym z najczęściej fotografowanych obiektów w Madrycie. Zrobienie zdjęcia bez przypadkowych osób w kadrze bywa prawie niemożliwe. Najlepiej przyjść rano, zanim na plac dotrą większe grupy wycieczkowe. Pomnik jest również popularnym miejscem spotkań. Umawianie się „przy niedźwiedziu” brzmi dobrze, ale w praktyce znalezienie drugiej osoby w tłumie może potrwać dłużej, niż się spodziewasz.

Kilometr Zero

Przed wejściem do Real Casa de Correos znajduje się tablica oznaczająca Kilómetro Cero. Jest wkomponowana w nawierzchnię placu i wskazuje symboliczny początek sześciu głównych dróg krajowych prowadzących z Madrytu do różnych części Hiszpanii.

Tablica nie wyznacza dokładnego geograficznego środka kraju. To przede wszystkim historyczny punkt odniesienia, od którego tradycyjnie mierzono odległości na hiszpańskich drogach. Kilometr Zero bardzo łatwo przeoczyć. Sam znalazłem go dopiero wtedy, gdy zauważyłem grupę ludzi stojących w kolejce i robiących zdjęcia własnym butom. Jeżeli zobaczysz osoby uporczywie wpatrujące się w chodnik przed Real Casa de Correos, prawdopodobnie jesteś we właściwym miejscu.

Real Casa de Correos

Najważniejszym budynkiem przy Puerta del Sol jest Real Casa de Correos. Jego długa, klasycystyczna fasada zajmuje południową stronę placu. Dawny Dom Poczty jest obecnie siedzibą władz Wspólnoty Madrytu, dlatego zwykle ogląda się go jedynie z zewnątrz. Na fasadzie umieszczono tablice upamiętniające ważne wydarzenia z historii miasta.

Jedna z nich poświęcona jest mieszkańcom, którzy walczyli przeciwko wojskom francuskim 2 maja 1808 roku. Inna przypomina o ofiarach zamachów terrorystycznych przeprowadzonych 11 marca 2004 roku w madryckich pociągach. Najbardziej rozpoznawalnym elementem budynku pozostaje wieża zegarowa. W zwykły dzień łatwo potraktować ją jako kolejny detal architektoniczny. W noc sylwestrową oczy całej Hiszpanii zwracają się jednak właśnie w jej stronę.

Zegar i tradycja dwunastu winogron

Zegar na Real Casa de Correos wykonał José Rodríguez Losada. Uruchomiono go w 1866 roku i od tamtej pory stał się jednym z najważniejszych symboli Puerta del Sol. Każdego roku 31 grudnia tysiące ludzi gromadzą się na placu, aby wspólnie powitać Nowy Rok. Przy każdym z dwunastu uderzeń zegara należy zjeść jedno winogrono. Dwanaście owoców ma zagwarantować szczęście w każdym miesiącu nadchodzącego roku.

Wydarzenie transmitują największe hiszpańskie stacje telewizyjne. Dla wielu Hiszpanów sylwestrowe uderzenia zegara z Puerta del Sol są równie ważne jak samo odliczanie ostatnich sekund starego roku. Zjedzenie dwunastu winogron w rytm kolejnych uderzeń wydaje się proste tylko do chwili, gdy rzeczywiście trzeba to zrobić. Niektórzy przygotowują małe, obrane owoce pozbawione pestek, dzięki czemu ich sylwestrowe wyzwanie staje się nieco bezpieczniejsze.

Jeśli planujesz spędzić noc sylwestrową na placu, przygotuj się na kontrole bezpieczeństwa, ograniczenia w dostępie oraz ogromny ścisk. Sam raczej nie wybrałbym Sol, gdybym miał ochotę na spokojne świętowanie. Atmosfera musi być wyjątkowa, ale komfort zdecydowanie schodzi tutaj na dalszy plan.

Pomnik Karola III

W centralnej części placu stoi konny pomnik Karola III. Król bywa nazywany najlepszym burmistrzem Madrytu, chociaż nigdy nie zajmował tego stanowiska.

Za jego panowania w drugiej połowie XVIII wieku miasto przeszło poważną modernizację. Rozbudowano kanalizację, poprawiono stan ulic, wprowadzono oświetlenie i rozpoczęto budowę nowych obiektów publicznych. Madryt stopniowo przestawał być chaotycznym miastem i zmieniał się w nowoczesną europejską stolicę. Pomnik Karola III ustawiono na Puerta del Sol w 1994 roku. Co ciekawe, jego lokalizację wybrali mieszkańcy w publicznym głosowaniu.

Mariblanca

Przy wylocie Calle del Arenal znajduje się niewielka biała figura nazywana Mariblancą. Łatwo ją przeoczyć, szczególnie gdy większą uwagę poświęca się niedźwiedziowi i Kilometrowi Zero. Postać jest kopią XVII-wiecznej rzeźby stojącej dawniej na fontannie. Nie wiadomo dokładnie, kogo przedstawia. W zależności od interpretacji może to być Wenus, Diana albo alegoria wiary.

Mieszkańcy nie przejmowali się tymi wątpliwościami i nazwali figurę Mariblancą, czyli Białą Marią. Pod tym prostym imieniem stała się jednym z historycznych symboli placu. Oryginalna rzeźba została zabezpieczona i znajduje się w Casa de la Villa.

Neon Tío Pepe

Nad zabudową placu zobaczysz charakterystyczny neon przedstawiający butelkę sherry w czerwonym kapeluszu i krótkiej marynarce. Postać trzyma gitarę i reklamuje markę Tío Pepe. Zwykle nie traktuję reklam jako zabytków, ale w tym przypadku trzeba zrobić wyjątek. Neon powstał w latach 50. XX wieku i przez dziesięciolecia zdążył stać się częścią krajobrazu Madrytu.

Kiedy zdjęto go podczas remontu budynku, mieszkańcy zaczęli protestować. Ostatecznie Tío Pepe powrócił na Puerta del Sol, choć nie na tę samą fasadę, na której znajdował się wcześniej. Najlepiej prezentuje się wieczorem, kiedy plac rozświetlają witryny sklepowe i inne reklamy. Wtedy Sol nabiera charakteru wielkomiejskiego skrzyżowania, które właściwie nigdy nie zasypia.

Moje wrażenia z Puerta del Sol

Puerta del Sol zrobił na mnie mieszane wrażenie. Z jednej strony trudno odmówić mu energii i historycznego znaczenia. Z drugiej nie jest to miejsce, w którym miałem ochotę spędzić kilka godzin. Na placu brakuje zieleni i zacienionych miejsc. Latem kamienna nawierzchnia szybko się nagrzewa, a w środku dnia słońce potrafi być bezlitosne. Tłum dodatkowo potęguje odczucie gorąca. W takich warunkach człowiek bardziej marzy o zimnej wodzie niż o analizowaniu architektonicznych detali.

Jeżeli po zwiedzaniu centrum potrzebujesz drzew, alejek i miejsca na spokojny odpoczynek, znacznie lepiej sprawdzi się Park Retiro w Madrycie. Puerta del Sol ma zupełnie inną rolę. To plac, przez który się przechodzi, na którym spotyka się ludzi i od którego rozpoczyna się dalsze zwiedzanie.

Najbardziej podobało mi się obserwowanie codziennego życia. Sol przypomina ogromną scenę, na której aktorzy zmieniają się co kilka minut. Przewodnicy podnoszą kolorowe parasolki, uliczni artyści rozpoczynają występy, turyści szukają Kilometra Zero, a mieszkańcy próbują ominąć całe to zamieszanie. Najlepiej stanąć na chwilę z boku i po prostu się rozejrzeć. Dopiero wtedy można zauważyć, że Puerta del Sol nie jest jedynie zestawem atrakcji. To żywa część miasta, która wciąż pełni funkcję miejsca spotkań i wymiany informacji.

Co zobaczyć w pobliżu Puerta del Sol?

Największą zaletą Puerta del Sol jest jego położenie. Plac stanowi świetny punkt początkowy spaceru po historycznym centrum Madrytu. Z Sol możesz ruszyć Calle Mayor w stronę Plaza Mayor w Madrycie. Spacer zajmuje tylko kilka minut, ale oba place bardzo się od siebie różnią. Puerta del Sol jest otwarty, ruchliwy i nowoczesny, natomiast Plaza Mayor przypomina wielki teatralny dziedziniec otoczony czerwonymi kamienicami.

Zdecydowanie polecam wejść na Plaza Mayor przez jedną z arkadowych bram. Wąska ulica nagle otwiera się na ogromną przestrzeń i właśnie ten moment zrobił na mnie największe wrażenie. Niedaleko znajduje się również Mercado de San Miguel. W zabytkowej hali można spróbować tapas, owoców morza, serów, wędlin oraz hiszpańskich słodyczy. Miejsce wygląda efektownie i świetnie nadaje się na krótki przystanek, ale ceny są wyraźnie wyższe niż w mniej turystycznych lokalach. Latem problemem staje się też znalezienie wolnego miejsca.

Jeżeli pójdziesz dalej ulicą Calle Mayor, dotrzesz w okolice katedry Almudena oraz Pałacu Królewskiego w Madrycie. Wnętrza pałacu należą do najbardziej imponujących, jakie widziałem w hiszpańskiej stolicy. Na zwiedzanie warto jednak zarezerwować osobny blok czasu i wcześniej sprawdzić dostępność biletów. Przed rezydencją rozciąga się Plaza de Oriente. Po gwarze Puerta del Sol jego uporządkowane ogrody, ławki i widok na Pałac Królewski mogą być prawdziwym wybawieniem. To dobre miejsce na krótki odpoczynek przed dalszym spacerem.

Jeżeli wolisz mniejsze ogrody, możesz zajrzeć także do Jardines del Cabo Noval, leżących tuż obok kompleksu pałacowego. Nie jest to wielka atrakcja, lecz właśnie dzięki temu bywa tam spokojniej. W przeciwnym kierunku od Puerta del Sol biegnie Calle de Alcalá prowadząca w stronę Gran Vía. To jedna z najbardziej reprezentacyjnych tras w mieście, pełna sklepów, zabytkowych fasad, teatrów i restauracji.

Osobom zainteresowanym rozwojem hiszpańskiej stolicy polecam Muzeum Historii Madrytu. Można tam zobaczyć dawne mapy, modele, obrazy oraz przedmioty opowiadające o przemianie niewielkiego miasta w wielką europejską metropolię. Niedaleko działa również Muzeum Romantyzmu w Madrycie. To kameralne i znacznie spokojniejsze miejsce urządzone w dawnym pałacu markiza Matallana. Po zatłoczonym Sol wejście do eleganckich salonów i niewielkiego ogrodu było dla mnie bardzo przyjemną zmianą.

Puerta del Sol znajduje się także na trasie przygotowanego przeze mnie planu zwiedzania Madrytu w 3 dni. Jeśli odwiedzasz stolicę Hiszpanii po raz pierwszy, możesz wykorzystać ten program do połączenia najważniejszych zabytków bez niepotrzebnego krążenia po mieście.

Jak dojechać na Puerta del Sol?

Najwygodniejszym rozwiązaniem jest metro. Na stacji Sol zatrzymują się linie 1, 2 i 3. Pod placem mieści się również stacja kolei podmiejskiej Cercanías obsługująca między innymi linie C-3 i C-4. Jedno z wejść do stacji przykrywa charakterystyczna szklana konstrukcja przypominająca muszlę. Stała się współczesnym elementem placu, chociaż jej wygląd od początku budził wśród mieszkańców różne opinie.

Jeżeli nocujesz w historycznym centrum, prawdopodobnie nie będziesz potrzebować komunikacji miejskiej. Na Puerta del Sol najlepiej dojść pieszo. Prowadzą tutaj między innymi Calle Mayor, Calle de Alcalá, Calle del Arenal, Calle de Preciados oraz Carrera de San Jerónimo. Nie polecam przyjazdu samochodem. Znaczna część okolicy została przeznaczona dla pieszych, obowiązują ograniczenia ruchu, a parkingi w centrum są drogie. Samochód będzie tutaj bardziej problemem niż pomocą.

Kiedy najlepiej odwiedzić Puerta del Sol?

Najlepszą porą na spokojne zwiedzanie jest wczesny ranek, najlepiej przed godziną 9:00. Plac nie jest wtedy całkowicie pusty, ale można bez większych problemów podejść do pomnika niedźwiedzia i Kilometra Zero. Rano łatwiej również zrobić zdjęcia. Później wokół najważniejszych atrakcji tworzą się grupy, a znalezienie pustego kadru staje się praktycznie niemożliwe.

Wieczorem Puerta del Sol nabiera zupełnie innego charakteru. Zapalają się neony, witryny sklepowe i oświetlenie fasad. Plac jest wtedy jeszcze bardziej zatłoczony, ale atmosfera przypomina prawdziwe centrum wielkiej europejskiej stolicy. Latem unikałbym godzin od 13:00 do 17:00. Cienia jest niewiele, a kamienna nawierzchnia oddaje nagromadzone ciepło. Koniecznie zabierz wodę, okulary przeciwsłoneczne i nakrycie głowy.

Na co uważać podczas zwiedzania?

Puerta del Sol jest bardzo zatłoczony, dlatego trzeba uważać na kieszonkowców. Telefon, portfel oraz dokumenty najlepiej schować do zamkniętej torby. Szczególną ostrożność zachowaj przy wejściach do metra oraz podczas fotografowania atrakcji, kiedy łatwo stracić kontrolę nad własnymi rzeczami.

Na placu można spotkać osoby przebrane za bohaterów filmów i kreskówek. Wspólne zdjęcie zazwyczaj nie jest darmowe, nawet jeśli nikt nie poinformuje Cię o tym przed jego wykonaniem. Warunki najlepiej ustalić wcześniej.

Nie zdziw się również obecnością policji. Puerta del Sol regularnie staje się miejscem demonstracji, obchodów i dużych zgromadzeń, dlatego funkcjonariusze pojawiają się tutaj bardzo często. W restauracjach i kawiarniach w najbliższym otoczeniu placu ceny bywają wyższe niż kilka ulic dalej. Jeśli zależy Ci na dobrym jedzeniu, a nie wyłącznie na widoku, przejdź nieco dalej od głównego szlaku turystycznego.

Czy warto zobaczyć Puerta del Sol?

Puerta del Sol zdecydowanie warto odwiedzić, chociaż nie nazwałbym go najładniejszym placem Madrytu. Jego znaczenie wynika z historii, symboli oraz centralnego położenia. To tutaj zobaczysz niedźwiedzia z drzewem poziomkowym, Kilometr Zero, słynny zegar, Mariblankę i neon Tío Pepe. Przed Real Casa de Correos staniesz w miejscu, które było świadkiem powstań, demonstracji, politycznych przemian i publicznych uroczystości.

Na samo zwiedzanie wystarczy około 30–45 minut. Później możesz ruszyć w stronę Plaza Mayor, Pałacu Królewskiego, Gran Vía albo dzielnicy Barrio de las Letras. Dla mnie Puerta del Sol jest przede wszystkim skrzyżowaniem historii i codziennego życia. Bywa męczący, zatłoczony, a podczas letniego upału mało przyjazny. Mimo to za każdym razem, gdy ponownie wychodziłem ze stacji Sol, miałem wrażenie, że wróciłem do samego serca Madrytu.

Puerta del Sol fakty, informacje i ciekawostki

• Nazwa placu oznacza Bramę Słońca. W XV wieku znajdowała się tutaj jedna z bram prowadzących do Madrytu. Prawdopodobnie była skierowana na wschód albo ozdobiona wizerunkiem słonecznej tarczy.
• Dawna brama nie przetrwała do naszych czasów. Rozebrano ją w XVI wieku, gdy Madryt zaczął wychodzić poza średniowieczne mury. Mieszkańcy zachowali jednak jej nazwę, którą z czasem objęto cały plac.
• Puerta del Sol nie jest geograficznym środkiem Hiszpanii. Takie przekonanie wynika z obecności słynnego Kilometra Zero. Tablica wyznacza symboliczny początek najważniejszych dróg promieniście rozchodzących się ze stolicy.
• Tablica Kilometra Zero znajduje się pod nogami przechodniów. Umieszczono ją przed wejściem do Real Casa de Correos. Łatwo ją przeoczyć, chociaż zwykle wskazuje ją kolejka turystów czekających na zdjęcie.
• Kilometr Zero musiał zniknąć podczas ostatniej przebudowy placu. Zabytkową tablicę zdjęto i zabezpieczono na czas prowadzonych prac. Powróciła na swoje tradycyjne miejsce 31 marca 2023 roku. Więcej informacji podaje Urząd Miasta Madrytu.
• Niedźwiedź z drzewa poziomkowego jest symbolem Madrytu. Zwierzę i drzewo znajdują się w herbie miasta. Pomnik El Oso y el Madroño odsłonięto na Puerta del Sol 19 stycznia 1967 roku.
• Madrycki niedźwiedź może być w rzeczywistości niedźwiedzicą. Jedna z teorii łączy zwierzę z gwiazdozbiorem Wielkiej Niedźwiedzicy. W oficjalnych opisach rzeźby nadal używa się jednak męskiego określenia „oso”.
• Drzewo poziomkowe nie przypomina zwykłej truskawki. Madroño jest zimozielonym drzewem lub krzewem rodzącym niewielkie czerwone owoce. Można je jeść, ale ich smak nie każdemu przypadnie do gustu.
• Pomnik niedźwiedzia kilka razy zmieniał położenie. Podczas przebudowy Puerta del Sol w 2023 roku przesunięto go do wschodniej części północnego łuku placu. Nadal pozostaje jednym z najpopularniejszych punktów spotkań.
• Real Casa de Correos nie jest już gmachem pocztowym. Dawny Królewski Dom Poczty mieści obecnie siedzibę władz Wspólnoty Madrytu. Budynek pozostaje najważniejszym architektonicznym elementem placu.
• Słynny zegar był prezentem dla królowej Izabeli II. Wykonał go José Rodríguez Losada, hiszpański zegarmistrz działający w Londynie. Zegar uruchomiono w 1866 roku i szybko stał się symbolem Madrytu.
• W noc sylwestrową Puerta del Sol ogląda niemal cała Hiszpania. Telewizje transmitują dwanaście uderzeń zegara na Real Casa de Correos, podczas których Hiszpanie próbują zjeść dwanaście winogron.
• Każde sylwestrowe winogrono symbolizuje jeden miesiąc. Zjedzenie wszystkich dwunastu owoców w rytm zegara ma zapewnić pomyślność przez cały następny rok. Zadanie okazuje się trudniejsze, niż wygląda w telewizji.
• Przed właściwymi uderzeniami rozlegają się cztery dźwięki ostrzegawcze. Nazywa się je cuartos i nie należy jeszcze wtedy jeść winogron. Początkujący często się mylą i kończą swoje owoce, zanim rozpocznie się Nowy Rok.
• Mariblanca jest starsza od większości rozpoznawalnych symboli placu. Marmurową rzeźbę zakupiono w 1625 roku. Oryginał znajduje się w Casa de la Villa, natomiast na Puerta del Sol można oglądać jego kopię. Oficjalny portal turystyczny Madrytu opisuje jej burzliwe dzieje.
• Nie ma całkowitej pewności, kogo przedstawia Mariblanca. Najczęściej uznaje się ją za Wenus, ale pojawiają się również interpretacje wskazujące na Dianę. Popularne imię nadali figurze mieszkańcy zachwyceni bielą marmuru.
• Karol III jest nazywany najlepszym burmistrzem Madrytu. Król nigdy nie sprawował tej funkcji, lecz podczas jego panowania modernizowano ulice, kanalizację i oświetlenie oraz wznoszono reprezentacyjne budowle.
• Miejsce dla pomnika Karola III wybrali mieszkańcy. Konny monument ustawiono na Puerta del Sol w 1994 roku po publicznym głosowaniu. Podczas najnowszej przebudowy rzeźba znalazła się w centrum owalnej fontanny.
• Neon Tío Pepe stał się zabytkiem wbrew swojej reklamowej naturze. Charakterystyczna butelka sherry w kapeluszu, z gitarą w ręku, jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych znaków świetlnych Madrytu.
• Puerta del Sol jest dziś placem przeznaczonym dla pieszych. Całkowitą pieszą organizację przestrzeni wprowadzono 20 sierpnia 2020 roku, a późniejsza modernizacja dodatkowo uporządkowała plac i sąsiednie ulice.

Angielska wersja językowa