Brno na Morawach idealne miasto na city break

Brno jest drugim co do wielkości miastem Czech.

W artykule o enoturystyce na czeskich Morawach wspominałam Wam, że odbyliśmy krótki spacer po Brnie i że chciałabym tam wrócić. Udało się zrealizować ten plan w styczniu. Wybraliśmy się na weekend do Brna. Miasto bardzo pozytywnie mnie zaskoczyło. Okazało się jeszcze ładniejsze, niż zapamiętałam oraz pełne atrakcji. Jeden weekend to zdecydowanie za mało, aby zwiedzić wszystko, co Brno ma do zaoferowania. Poniżej przedstawię Wam wszystkie atrakcje, które nam udało się odwiedzić w tak krótkim czasie.

Brno i jego liczne atrakcje

Do Brna pojechaliśmy samochodem. Dlatego też zależało nam na hotelu z parkingiem, więc padło na Cosmopolitan Bobycentrum. Raczej niczym niewyróżniający się, ale dobry hotel z bardzo miłą obsługą, który był niestety dość oddalony od centrum. Po Brnie poruszaliśmy się, korzystając z przejazdów samochodami firmy Bolt. Poniżej znajdziesz atrakcje miasta, które gorąco polecam, gdy odwiedzisz Brno.

Brno i Ossuarium pod placem św. Jakuba

Moim głównym celem wizyty w Brnie było Ossuarium pod placem św. Jakuba. To druga po paryskich katakumbach największa tego typu nekropolia w Europie, odkryta przypadkowo podczas badań archeologicznych w 2001 roku. W podziemnych komorach spoczywają misternie ułożone szczątki ponad 50 tysięcy osób, pochodzące głównie z okresu wojny trzydziestoletniej oraz epidemii dżumy i cholery z XVII i XVIII wieku. Obiekt pełnił funkcję cmentarza przykościelnego, z którego kości sukcesywnie przenoszono, by zwolnić miejsce na nowe pochówki. Obecnie muzeum zwiedza się przy akompaniamencie dedykowanej oprawy dźwiękowej, co czyni je jednym z najważniejszych punktów na turystycznej mapie Moraw. Jako wielka fanka after grobingu i turystyki funeralnej musiałam się tam wybrać.

Brno i niezwykłe punkty widokowe, z których zobaczysz miasto z lotu ptaka

Aby popatrzeć na Brno z góry, należy wspiąć się na wieżę Starego Ratusza. Przy okazji można podziwiać dawne, bogato zdobione sale obrad. Innym punktem widokowym jest wieża Katedry Piotra i Pawła. Przy okazji możemy zajrzeć do małego muzeum prezentującego zbiory skarbca katedralnego oraz rzucić okiem na wnętrze świątyni, które moim zdaniem prezentuje się dużo mniej imponująco niż katedra z zewnątrz.

Brno i Podziemne zbiorniki wodne Žlutý kopec

Jednej z najciekawszych atrakcji Brna nie dostrzeżemy z góry, ponieważ jest ukryta głęboko pod ziemią. To unikalny kompleks techniczny udostępniony jako muzeum architektury przemysłowej. Obiekt składa się z trzech ogromnych komór – dwóch ceglanych z XIX wieku oraz jednej betonowej z początku XX wieku. Turystów przyciąga tu surowa, monumentalna konstrukcja z dziesiątkami filarów, tworząca fotogeniczną przestrzeń o wyjątkowej akustyce i tajemniczej aurze.

Brno i Nowy Ratusz oraz legendy Brna

Brno to miasto pełne fantastycznych historii. Jedna z nich tłumaczy, dlaczego symbolem miasta jest krokodyl. Według legendy potwór terroryzował miasto, a pokonał go czeladnik rzeźnicki, podrzucając mu skórę wołu wypełnioną wapnem. W rzeczywistości wiszący w Starym Ratuszu „smok” to krokodyl nilowy z XVII wieku.

W Brnie to, co najciekawsze, kryje się pod ziemią – także piwnice pod Nowym Ratuszem. Choć lokalizacja wydawała się atrakcją dla dzieci, świetna wystawa multimedialna „Ognisty koń i smok” wciągnęła nas bez reszty. Mnie najbardziej zainteresowała opowieść o przeklętym jeźdźcu – szlachcicu, który wyzwał diabła i na wieki zrósł się z grzbietem swojego konia. Podobno do dziś w korytarzach Domu Panów z Lipy słychać echo uderzeń podków.

Brno i Zamek Špilberk

Zamek niestety okazał się rozczarowaniem, a dokładnie muzeum mieszczące się wewnątrz twierdzy. Wystawy prezentują historię Brna, architekturę, kazamaty (dawne więzienie) czy rekonstrukcję barokowej apteki, ale całość jest bardzo chaotyczna i opisana w nudny, szkolny sposób. Jedynie sama historia zamku jest godna uwagi. Špilberk to ikona Brna – od królewskiej rezydencji, przez barokową twierdzę, która oparła się Szwedom, aż po mroczne „więzienie narodów”, gdzie więziono polskich powstańców.

BRNOPAS, czyli jak zwiedzać taniej

Brno oferuje turystom świetną kartę turystyczną. Od 2025 roku system rozbudowano o wersję Plus. Standardowy BRNOPAS: Darmowe wstępy do ponad 50 miejsc (m.in. Špilberk, wieża ratusza, Petrov, Ossuarium, ZOO).

• Ceny: 1 dzień – ok. 330 CZK, 2 dni – ok. 450 CZK, 3 dni – ok. 560 CZK.
• BRNOPAS Plus: Gwarantuje wstęp do miejsc z obowiązkową rezerwacją.
• Wariant z Willą Tugendhat: Rezerwacja min. 7 dni wcześniej. Cena od ok. 830 CZK.
• Wariant ze zbiornikami Žlutý kopec: Cena od ok. 505 CZK.
• Ważne: Karta nie zawiera darmowej komunikacji miejskiej. Kupisz ją online na brnoid.cz lub w punktach TIC.

Gastroturystyka

Nie jestem fanką czeskiej kuchni, ale w Brnie jedliśmy nieźle. W Hostinec u Semináru zjedliśmy pyszne dania mięsne i rosół z klopsikami wątróbkowymi. W Skanzen postawiliśmy na smażony ser, zupę czosnkową i pierogi z bryndzą. Na deser polecam kawiarnię Mandlarna (wyroby z migdałów!).

Uwaga: Restaurację Stopkova Plzeňská Pivnice radzę omijać – próbowano nas tam oszukać na rachunku, a jedzenie było poniżej średniej.

Brno sprzed lat

Co roku w styczniu z przyjaciółkami odtwarzamy zdjęcia ze starych przewodników. W tym roku padło na przewodnik z 1958 roku. Porównaliśmy: Portal Starego Ratusza, wnętrze kościoła św. Jakuba, panoramę z murów zamkowych, pawilon wystawowy i ujęcie z wieży zamkowej (znaleźliśmy identyczne ujęcie wewnątrz!).

Brno fakty, informacje i ciekawostki

• Koło w ratuszu: Jiří Birk w 1635 r. założył się, że w jeden dzień zrobi koło i przetoczy je 50 km z Lednic do Brna. Udało mu się, ale posądzono go o pakt z diabłem.
• Fortel o 11: Podczas oblężenia w 1645 r., dzwonnik zabił w dzwony o 11:00 zamiast o 12:00. Szwedzi przerwali atak, myśląc, że czas minął. Do dziś dzwony katedry biją południe o 11:00.
• Zegar na Placu Wolności: Ma kształt czarnego pocisku. Codziennie o 11:00 wypada z niego szklana kulka, którą można zabrać jako pamiątkę.
• Piwnice Nowego Ratusza udostępnione dla turystów znajdują się dokładnie pod gabinetem prezydenta miasta.
• Brno jest drugim co do wielkości miastem Czech, zaraz po Pradze, i mieszka w nim ponad 380 tysięcy osób.
• Miasto jest historyczną stolicą Moraw, jednego z trzech historycznych regionów Czech.
• Pierwsza wzmianka o Brnie pochodzi z 1091 roku, choć osada istniała tam już wcześniej.
• Prawa miejskie Brno otrzymało w 1243 roku od czeskiego króla.
• Na rynku Náměstí Svobody stoi niezwykły zegar, który codziennie o 11:00 wyrzuca szklaną kulkę jako pamiątkę dla turystów.
• Najwyższym budynkiem w Czechach jest AZ Tower w Brnie, który ma około 111 metrów wysokości.
• W Brnie znajduje się aż sześć uniwersytetów, dlatego miasto jest jednym z największych ośrodków akademickich w kraju.
• Symbolem miasta jest… krokodyl. Wisi on pod sklepieniem bramy Starego Ratusza i według legendy kiedyś terroryzował mieszkańców.
• Dzwony katedry św. Piotra i Pawła biją południe o godzinę wcześniej, czyli o 11:00. To pamiątka po oblężeniu miasta przez Szwedów w XVII wieku.
• Twierdza Špilberk była kiedyś jednym z najcięższych więzień monarchii Habsburgów.
• W Brnie znajduje się drugie co do wielkości ossuarium w Europie, z kośćmi ponad 50 000 osób odkrytymi w 2001 roku.
• W mieście działał Gregor Mendel, twórca podstaw genetyki, który prowadził swoje eksperymenty właśnie w Brnie.
• Willa Tugendhat w Brnie jest wpisana na listę UNESCO i jest jednym z najważniejszych dzieł architektury modernistycznej na świecie.
• Miasto leży u zbiegu dwóch rzek – Svratki i Svitavy.
• Pierwsze tramwaje konne pojawiły się tu już w 1869 roku, a później zastąpiono je tramwajami parowymi.
• Asteroida o numerze 2889 została nazwana „Brno”.
• W mieście znajduje się jeden z największych kompleksów jaskiń w Europie – Morawski Kras, który leży niedaleko Brna.
• Brno jest ważnym centrum sądownictwa w Czechach, bo mieszczą się tu m.in. Sąd Konstytucyjny i Sąd Najwyższy.
• Co roku odbywa się tu festiwal fajerwerków Ignis Brunensis, który przyciąga nawet 200 000 widzów.
• Nazwa „Brno” prawdopodobnie pochodzi od staroczeskiego słowa oznaczającego „błoto” lub „mokre miejsce”.
   

Brno legendy i miejskie tajemnice

• Legenda o krokodylu z Brna mówi, że w średniowieczu w okolicach miasta pojawiło się ogromne stworzenie przypominające smoka lub krokodyla, które straszyło mieszkańców. Sprytny rzeźnik zabił potwora, podkładając mu skórę wypełnioną wapnem. Wysuszony krokodyl do dziś wisi w bramie Starego Ratusza.
• W Starym Ratuszu znajduje się także tajemnicze krzywe koło w bramie. Według legendy pewien kołodziej założył się, że w jeden dzień zrobi ogromne koło i dostarczy je do Brna. Udało mu się, ale nie otrzymał zapłaty, więc w zemście zawiesił koło w ratuszu.
• Z katedrą św. Piotra i Pawła związana jest legenda o oblężeniu Brna przez Szwedów w 1645 roku. Mieszkańcy ogłosili, że jeśli miasto nie padnie do południa, wojska się wycofają. Sprytni obrońcy kazali zadzwonić w dzwony godzinę wcześniej – o 11. Szwedzi uznali, że przegrali i odeszli.
• W podziemiach Brna istnieje rozbudowany system korytarzy i piwnic. Według miejskich opowieści niektóre z nich nigdy nie zostały do końca zbadane i mogą prowadzić do dawnych tajnych przejść między klasztorami i zamkami.
• Twierdza Špilberk przez wieki była jednym z najstraszniejszych więzień monarchii Habsburgów. Mówi się, że w jej murach do dziś można usłyszeć kroki dawnych więźniów i strażników.
• Jedna z legend opowiada o duchu zakonnika, który pojawia się nocą w okolicach klasztoru augustianów, gdzie pracował Gregor Mendel. Według mieszkańców duch pilnuje dawnych ogrodów klasztornych.
• W brneńskim ossuarium, jednym z największych w Europie, spoczywają szczątki ponad 50 tysięcy osób. Według miejscowych historii w ciszy podziemi można czasem usłyszeć dziwne odgłosy, które niektórzy przypisują „duchom dawnych mieszkańców”.
• Na wzgórzu Špilberk podobno ukryty jest skarb z czasów wojny trzydziestoletniej. Według legendy został tam zakopany przez żołnierzy, którzy nie wrócili już po swoje kosztowności.
• W jednej z ulic starego miasta miała znajdować się kamienica, w której nocą pojawiał się cień kobiety ubranej w dawny strój. Legenda mówi, że była to bogata mieszczka czekająca na ukochanego, który nigdy nie wrócił z wojny.
• Pod Brnem krążą opowieści o ukrytych tunelach prowadzących aż do pobliskich zamków i klasztorów. Według legend część z nich powstała jeszcze w średniowieczu.
• Jedna z tajemnic miasta dotyczy niezwykłego zegara na placu Náměstí Svobody. Jego kształt budzi różne skojarzenia, a mieszkańcy żartują, że nikt nie jest do końca pewien, jak naprawdę działa.
• W pobliżu miasta znajduje się Morawski Kras – kraina jaskiń. Jedna z legend mówi, że w głębokich podziemiach mieszkały kiedyś tajemnicze istoty pilnujące skarbów.
• Według starych opowieści w okolicach rzeki Svratki widywano nocą dziwne światła, które mieszkańcy dawniej uważali za duchy wędrujące nad wodą.
• W dawnych czasach mówiono, że na jednym z miejskich cmentarzy pojawia się „czarny pies”, który miał pilnować dusz zmarłych.
• Legenda mówi o tajemniczym alchemiku z Brna, który w XVI wieku próbował stworzyć kamień filozoficzny. Po jego śmierci w domu podobno znajdowano dziwne symbole i zapiski.
• W niektórych kamienicach starego miasta zachowały się średniowieczne znaki na murach. Według legend miały chronić mieszkańców przed złymi duchami.
• W pobliżu Brna opowiadano historię o rycerzu, który zdradził swojego króla. Jego duch podobno błąka się po wzgórzach w okolicy miasta.
• Dawna legenda mówi o tajemniczym dzwonie, który miał sam zadzwonić w chwili wielkiego niebezpieczeństwa dla miasta.
• W średniowiecznych kronikach wspominano o niezwykłej burzy, podczas której nad Brnem pojawiło się dziwne światło na niebie. Dla mieszkańców był to znak od losu.
• Jedna z miejskich legend mówi, że pod Brnem ukryty jest stary skarb kupców, którzy w czasie wojny schowali swoje złoto i nigdy po nie nie wrócili.