Berlin atrakcje niemieckiej stolicy oraz ciekawostki

Berlin stolica Niemiec to dziś zupełnie nowe, piękniejsze miasto, które łączy w sobie historię i nowoczesność.

Gdy po raz pierwszy, wiele lat temu odwiedziłem Berlin, było to, jak wyjście z ciemnej i ciasnej piwnicy na słoneczny, letni dzień. Nasz kraj spustoszony po latach komunizmu, szary i pełen smutnych ludzi był odwrotnością tego, co zobaczyłem, wysiadając z auta w centrum ogromnego Berlina. Ulice pełne kolorowych i wyglądających na szczęśliwych ludzi, witryny sklepów pełne towarów, o których w Polsce w tym okresie mogliśmy tylko pomarzyć. Dla młodego, spragnionego nowości człowieka, jakim wówczas byłem, otwierały się właśnie bramy do lepszego, pełnego możliwości świata.

Berlin i jego atrakcje dzisiaj

Dziś, gdy strefa wolnego świata przesunęła się na wschód i dla wielu Polska stała się bramą na zachód, to co za Odrą szeroką nie budzi już tak wielkich emocji a dobrobyt, który kiedyś tak rzucał się w oczy, spowszedniał. Co nie znaczy, że odwiedzając stolicę zjednoczonych Niemiec, nie będziesz pod wrażeniem, wręcz przeciwnie. Niemcy w doskonały sposób poradzili sobie z odbudową niemal całkowicie zniszczonego podczas działań wojennych miasta. Na każdym kroku widać połączenie historycznych miejsc z nowoczesnymi apartamentowcami i biurowcami.

Berlin jest największym miastem Niemiec i zajmuje niemalże 900 kilometrów kwadratowych. Na powierzchni tej zamieszkuje 3 i pół miliona mieszkańców, co czyni go drugim po Londynie miastem w Europie pod względem liczby mieszkańców. Co do ludzi, jakich widzi się na ulicach, to dosłownie każda narodowość ma tu swoje przedstawicielstwo. Mieszka tu mnóstwo Turków, zabieganych Azjatów z nieodłącznymi aparatami fotograficznymi, mrowie Afroeuropejczyków, Polaków, Rosjan i przedstawicieli reszty wschodniej Europy. Często słyszy się język francuski i angielski a czasem nawet niemiecki.

Mur Berliński słynny i mroczy pomnik dawnych, złych czasów

W roku 1961 miasto przedzielono murem, który oddzielił część wschodnich Niemiec od zachodniej Republiki Federalnej. Do dziś blizna dawnego muru szpeci ciało metropolii, przypominając o tym, do czego doprowadził faszyzm i komunizm w Europie. Spacerując główną ulicą Friedrichstrasse można zobaczyć stare umocnienia, okopy oraz oczywiście resztki muru berlińskiego. W samym sercu miasta na przecięciu z ulicą Zimmerstrasse znajduje się najsłynniejsze przejście graniczne z czasów zimnej wojny nazywane przez aliantów zachodnich Checkpoint Charlie. Na przejściu tym żołnierze z Berlina wschodniego dokładnie przeszukiwali każdego przekraczającego strefę. Przejście to przeznaczone było wyłącznie dla cudzoziemców. Niemcy nie mogli przekraczać granicy w tym miejscu.

Armia amerykańska oficjalnie opuściła Checkpoint Charlie w roku 1991. Dziś znajduje się tam Muzeum Muru Berlińskiego oraz symboliczny punkt kontroli granicznej, gdzie można uzyskać odcisk pieczątki kontroli ze strefy okupacyjnej. Niedaleko, pomiędzy ulicami Ebertstrsse, Behrenstrasse, Gertrud-Kolmar-Strse i Hannah-Arendt-Strasse znajduje się pomnik upamiętniający inną niewyobrażalną tragedię z niemieckiej historii. Upamiętnia zagładę Żydów podczas II wojny światowej.

Pomnik Pomordowanych Żydów Europy w Berlinie

Konstrukcja jest ogromna, rozstawiona na powierzchni 19 tysięcy metrów kwadratowych i składa się 2711 betonowych bloków, po jednym na każdą stronę księgi Talmud. Księga ta jest dla Żydów zbiorem praw religijnych spisanych około roku 400 naszej ery. Pomiędzy obeliskami można poruszać się po wąskich, brukowanych kamieniami chodnikach.

Pomnik został odsłonięty 12 maja 2005 roku i tylko w pierwszych kilku miesiącach został odwiedzony przez 3.5 miliona ludzi. Głównym celem tego miejsca jest ostrzec przyszłe pokolenia, by nigdy nikt nie łamały praw człowieka, by były chronione zasady demokratycznego państwa oraz równość obywateli wobec prawa bez względu na różnice, a także, by sprzeciwiać się wszelkim rodzajom dyktatury i przemocy.

Nie wiem, czy wiecie, ale mur berliński zbudowany przez komunistów nie był pierwszym, który podzielił miasto. W roku 1734 stał tu inny mur przecinający Plac Poczdamski i nazywany był murem celno-akcyzowym gdzie pobierano opłaty od wędrowców przekraczających nieistniejącą już bramę Poczdamską.

Według legend mur ten pełnił podobną funkcję jak lodowy mur z Gry o Tron, ale powstrzymać miał zagrożenia ze wschodu, Michał na pewno dokopie się do legend i opowieści z tego okresu i napisze coś w swoim stylu. Dziś Plac Poczdamski jest jednym z największych i najruchliwszych miejsc w Berlinie. Tutaj też możemy skorzystać z jednej z najstarszych w mieście stacji metra, którym bardzo wygodnie można przemieszczać się po całej metropolii.

Brama Brandenburska w Berlinie

Inne atrakcje, które należy zobaczyć to oczywiście słynna Brama Brandenburska, powstała w  latach 1788 do 1791 w okresie, gdy w Polsce trwał Sejm Czteroletni. Początkowo nazywana była Bramą Pokoju, a podczas rewolucji francuskiej ozdobiono ją kwadrygą, którą powoziła naga bogini Wiktoria, dziś nikt nie nazywa jej Bramą Pokoju, a Wiktoria nie jest naga. Będąc w Berlinie, nie wyobrażam sobie, by nie zobaczyć gmachu parlamentu Rzeszy, potocznie zwanego Reichstag, który od roku 1999 jest siedzibą Bundestagu i co pięć lat Niemcy, podczas Zgromadzenia Federalnego, wybierają w nim swojego prezydenta.

Reichstag – siedziba rządu w Berlinie

Poza salami obrad w Bundestagu urządzono czytelnię, liczne sale rozmów i spotkań oraz salę wypoczynkową. Znajduje się tu również biblioteka z ponad 320 tysiącami woluminów, a całe archiwum Reichstagu liczy ponad milion pism i co ciekawe do dziś działa stary system wind pneumatycznych pozwalający przesyłać pisma z archiwum do czytelni. Aby móc zwiedzić budynek należy zarezerwować wizytę przez stronę internetową. Trzeba tam podać rodzaj wizyty np. wycieczka po gmachu i kopule, z przewodnikiem lub samodzielnie. Trzeba podać preferowany język, czas i oczywiście dane personalne, które są skrzętnie sprawdzane przy wejściu.

Wieża telewizyjna Berliner Fernsehturn w Berlinie

Inną ściśle powiązaną z Berlinem atrakcją jest sławna wieża telewizyjna Berliner Fernsehturn stojąca na zachód od Alexandrerplatz w dzielnicy Mitte. Powstała w latach sześćdziesiątych na terenie ówczesnego Berlina Wschodniego. Oddana została do użytku 3 października 1969 roku, co ciekawe dokładnie tego dnia tylko trzydzieści lat później nastąpiło ponowne zjednoczenie Niemiec. Wieża do dziś jest najwyższym budynkiem w Niemczech i drugim w Unii Europejskiej (368 m), o 50 cm wyższa jest wieża radiowa w Rydze na Łotwie.

Na wysokości ponad 200 metrów we wnętrzu kuli znajduje się punkt widokowy i restauracja. Sama kula osadzona jest na obrotowym pierścieniu, który obraca się w tempie jednego obrotu na połowę godziny, dzięki temu siedząc przy stoliku z piwkiem, możesz zobaczyć całą panoramę miasta, co rocznie robi ponad milion osób.

Berlin i jego niesamowite muzea

Berlin to miasto, które potrafi zachwycić na wiele sposobów, ale jeśli miałbym wskazać miejsca, które zrobiły na mnie największe wrażenie, bez wątpienia byłyby to tutejsze muzea. Nawet jeśli na co dzień nie jesteś wielkim fanem galerii czy historycznych ekspozycji, w stolicy Niemiec trudno przejść obok nich obojętnie. Zwiedzając Berlin, miałem wrażenie, że każde muzeum opowiada zupełnie inną historię – czasami piękną i pełną sztuki, czasami trudną i skłaniającą do refleksji. Jedno jest pewne: to miejsca, które zostają w pamięci na długo.

Najbardziej znanym muzealnym miejscem w Berlinie jest oczywiście Wyspa Muzeów. Już samo spacerowanie po tej części miasta robi ogromne wrażenie. Monumentalne budynki stoją nad Sprewą, a całość wygląda bardziej jak królewska dzielnica niż zwykły kompleks muzealny. To właśnie tutaj znajdują się najważniejsze i największe muzea Berlina.

Pierwszym, które odwiedziłem, było Pergamonmuseum. To miejsce dosłownie odbiera mowę. Zdjęcia w internecie nie oddają skali eksponatów. Kiedy stanąłem przed Bramą Isztar z Babilonu, poczułem się jak w filmie przygodowym. Ogromne niebieskie ściany pokryte ornamentami wyglądają wręcz nierealnie. Jeszcze większe wrażenie zrobił na mnie Ołtarz Pergamoński, od którego muzeum wzięło swoją nazwę. Spacerując po salach, miałem wrażenie podróży przez starożytne cywilizacje – Babilon, Grecję, Rzym czy świat islamu. To jedno z tych muzeów, w których można spędzić cały dzień i wciąż mieć niedosyt.

Kilka kroków dalej znajduje się Neues Museum. To miejsce ma zupełnie inny klimat. Bardziej spokojny, elegancki i momentami wręcz tajemniczy. Największą gwiazdą muzeum jest oczywiście popiersie Nefertiti. Widziałem wcześniej setki zdjęć tej rzeźby, ale dopiero na żywo można zrozumieć, dlaczego uważa się ją za jedno z największych dzieł sztuki starożytnego Egiptu. Sam budynek muzeum także robi ogromne wrażenie, ponieważ podczas odbudowy zachowano ślady wojennych zniszczeń. Dzięki temu historia dosłownie miesza się tutaj ze współczesnością.

Miłośnicy malarstwa powinni koniecznie zajrzeć do Alte Nationalgalerie. Nawet jeśli ktoś nie interesuje się sztuką, trudno nie zachwycić się wnętrzem przypominającym pałac. Znajdują się tu dzieła takich mistrzów jak Monet, Renoir czy Caspar David Friedrich. Szczególnie zapamiętałem ogromne romantyczne pejzaże niemieckich malarzy. Patrząc na nie, miałem wrażenie, że obrazy dosłownie żyją własnym życiem.

Jednym z najbardziej poruszających miejsc, jakie odwiedziłem w Berlinie, było Muzeum Żydowskie w Berlinie. To muzeum różni się od większości klasycznych galerii. Tutaj emocje zaczynają się już od samego budynku. Architektura Daniela Libeskinda jest surowa, chłodna i pełna symboliki. W środku nie ogląda się jedynie eksponatów – człowiek dosłownie doświadcza historii. Najmocniej zapamiętałem Wieżę Holokaustu oraz instalację z metalowych twarzy rozłożonych na podłodze. Dźwięk kroków odbijających się od stalowych elementów tworzy atmosferę, której nie da się zapomnieć.

Ogromne wrażenie zrobiło na mnie także DDR Museum. To jedno z tych muzeów, które pokazują historię w bardzo nowoczesny i interaktywny sposób. Można usiąść w trabancie, zajrzeć do mieszkań z czasów NRD czy sprawdzić, jak wyglądało codzienne życie po wschodniej stronie Muru Berlińskiego. To muzeum nie przytłacza datami i długimi opisami. Zamiast tego pozwala dosłownie dotknąć historii. Dzięki temu świetnie sprawdzi się również dla osób podróżujących z dziećmi.

Jeśli interesujesz się techniką i nauką, koniecznie odwiedź Deutsches Technikmuseum. Już samolot stojący na dachu budynku przyciąga uwagę z daleka. W środku można zobaczyć stare lokomotywy, statki, maszyny przemysłowe czy pierwsze komputery. Najbardziej podobało mi się to, że muzeum nie jest nudne ani przesadnie „szkolne”. Wiele elementów jest interaktywnych, więc nawet osoby niezainteresowane techniką szybko wciągają się w zwiedzanie.

Berlin ma też miejsca dla fanów historii naturalnej. Muzeum Historii Naturalnej w Berlinie słynie z jednego z największych na świecie szkieletów dinozaurów. Kiedy wszedłem do głównej hali i zobaczyłem gigantycznego brachiozaura, poczułem się jak dziecko w parku rozrywki. To muzeum robi ogromne wrażenie nie tylko na najmłodszych.

Zwiedzając berlińskie muzea, szybko zauważyłem, że nie są to miejsca tworzone wyłącznie dla pasjonatów historii czy sztuki. Wiele z nich jest nowoczesnych, interaktywnych i zaprojektowanych tak, aby angażować odwiedzających. Nawet po kilku godzinach człowiek nie czuje zmęczenia typowego dla klasycznych muzeów.

Berlin pokazuje swoją historię bez upiększania. Z jednej strony zachwyca sztuką i wielkimi dziełami starożytnych cywilizacji, z drugiej przypomina o trudnych wydarzeniach XX wieku. Właśnie ta autentyczność sprawia, że zwiedzanie muzeów w Berlinie jest czymś więcej niż zwykłym oglądaniem eksponatów. To podróż przez historię, emocje i kulturę, którą naprawdę warto przeżyć osobiście.

Dzień w Berlinie to zaledwie początek

By zwiedzić miasto, potrzeba o wiele więcej czasu niż my go mieliśmy. Wrócimy tu by zobaczyć miejsca, na które tym razem nie starczyło nam czasu a są to między innymi Wyspa Muzeów na wyspie Spreeinsel gdzie znajduje się jeden z najważniejszych kompleksów muzealnych świata. Musimy zobaczyć również East Side Gallery, Kościół Pamięci czy piękny park Tiergarte. Miasto oferuje wiele ciekawych miejsc tak historycznych, jak i nowoczesnych głęboko sięgających w przyszłość. Nasze Szlaki dziękują naszej przewodniczce Ani Kożyczkowskiej, dzięki której udało nam się zobaczyć tak wiele w tak krótkim czasie. Aha wcześniej pisaliśmy o ciekawej atrakcji Berlina, jaką jest Muzeum Lotnictwa.

Berlin fakty, informacje i ciekawostki

• Berlin przez wiele stuleci był podzielony na dwa odrębne miasta – Berlin i Cölln. Dopiero w XV wieku połączono je w jeden organizm miejski, który z czasem stał się stolicą Prus i później całych Niemiec.
• Symbolem Berlina, jest niedźwiedź widoczny w herbie miasta. Do dziś nie ma całkowitej pewności, skąd dokładnie pochodzi ten symbol, choć wielu historyków łączy go z margrabią Albrechtem Niedźwiedziem.
• Brama Brandenburska była świadkiem najważniejszych wydarzeń w historii Niemiec. Przechodziły pod nią armie Napoleona, nazistowskie parady wojskowe, a później tłumy świętujące upadek Muru Berlińskiego.
• Upadek Muru Berlińskiego w 1989 roku był jednym z najważniejszych wydarzeń XX wieku. Mur przez prawie trzy dekady dzielił rodziny, przyjaciół i całe społeczeństwo na dwa światy.
• W Berlinie znajduje się więcej mostów niż w Wenecji. Miasto przecinają liczne rzeki, kanały i jeziora, dzięki czemu naliczono tutaj ponad 1700 mostów rozsianych po różnych dzielnicach.
• Wyspa Muzeów została wpisana na listę UNESCO i należy do najważniejszych kompleksów muzealnych świata. Znajdują się tam bezcenne dzieła sztuki i zabytki starożytnych cywilizacji.
• Reichstag posiada szklaną kopułę symbolizującą przejrzystość demokracji. Zwiedzający mogą wejść na jej szczyt i podziwiać panoramę miasta całkowicie za darmo.
• W czasach zimnej wojny pod Berlinem istniały liczne tunele wykorzystywane do ucieczek z NRD. Niektóre z nich budowano miesiącami w tajemnicy przed wschodnioniemieckimi służbami bezpieczeństwa.
• Checkpoint Charlie był najbardziej znanym przejściem granicznym pomiędzy Berlinem Wschodnim i Zachodnim. To właśnie tutaj wielokrotnie dochodziło do napięć między USA a ZSRR.
• Berlin jest jednym z najbardziej zielonych miast Europy. Około jednej trzeciej powierzchni zajmują lasy, jeziora, parki i tereny rekreacyjne, co często zaskakuje osoby odwiedzające niemiecką stolicę po raz pierwszy.
• Berliner Fernsehturm przez lata był symbolem komunistycznej potęgi NRD. Dziś wieża telewizyjna pozostaje jednym z najbardziej charakterystycznych punktów panoramy Berlina.
• W Berlinie działa ponad 170 muzeów. Oznacza to, że nawet codzienne odwiedzanie jednego muzeum zajęłoby turyście niemal pół roku intensywnego zwiedzania.
• East Side Gallery to najdłuższy zachowany fragment Muru Berlińskiego pokryty malowidłami artystów z całego świata. Mur zamieniono tam w ogromną galerię sztuki ulicznej.
• Berlin słynie z niezwykle bogatego życia nocnego. Kluby działające do rana przyciągają ludzi z całego świata, a wiele z nich mieści się w dawnych fabrykach i opuszczonych budynkach przemysłowych.
• Berghain uchodzi za jeden z najbardziej znanych klubów techno na świecie. Legendarny stał się nie tylko dzięki muzyce, ale także bardzo selektywnej ochronie przy wejściu.
• Podczas II wojny światowej Berlin został niemal całkowicie zniszczony. Szacuje się, że ogromna część historycznej zabudowy legła w gruzach wskutek alianckich bombardowań oraz walk ulicznych z 1945 roku.
• Pomnik Pomordowanych Żydów Europy składa się z ponad 2700 betonowych bloków. Spacer między nimi wywołuje uczucie zagubienia i ma symbolicznie oddawać dramat Holokaustu.
• Berlin posiada jedną z najlepiej rozwiniętych komunikacji miejskich w Europie. Metro, kolej miejska, tramwaje i autobusy pozwalają szybko dotrzeć niemal do każdej części miasta.
• Pałac Charlottenburg jest największym zachowanym pałacem w mieście. Dawniej był rezydencją pruskich monarchów, a dziś zachwyca barokowymi wnętrzami oraz pięknymi ogrodami.
• W Berlinie znajduje się ogromna liczba murali i dzieł street artu. Miasto od lat uchodzi za europejską stolicę sztuki ulicznej i przyciąga artystów z całego świata.
• Tiergarten był kiedyś królewskim terenem łowieckim. Obecnie to jeden z największych parków miejskich w Europie i ulubione miejsce odpoczynku mieszkańców Berlina.
• Berlin ma więcej tureckich restauracji niż wiele miast w samej Turcji. To efekt dużej społeczności tureckiej mieszkającej tutaj od dziesięcioleci.
• Currywurst została spopularyzowana właśnie w Berlinie po II wojnie światowej. To proste danie z kiełbasy i sosu curry stało się jednym z symboli niemieckiego street foodu.
• Lotnisko Tempelhof odegrało ważną rolę podczas mostu powietrznego w latach 1948–1949, gdy alianci dostarczali mieszkańcom Berlina Zachodniego żywność i paliwo.
• W Berlinie mieszka ponad 180 narodowości. Dzięki temu miasto uchodzi za jedno z najbardziej wielokulturowych miejsc w całej Europie.
• Most Powietrzny do Berlina był gigantyczną operacją logistyczną. Samoloty lądowały w mieście co kilka minut, dostarczając tysiące ton zaopatrzenia każdego dnia.
• Berlin jest jednym z najważniejszych europejskich centrów startupowych. Powstają tutaj nowoczesne firmy technologiczne, które przyciągają młodych przedsiębiorców z całego świata.
• Alexanderplatz jeszcze przed II wojną światową był jednym z najruchliwszych placów Europy. Dziś nadal pozostaje ważnym centrum handlowym i komunikacyjnym miasta.
• W Berlinie można znaleźć fragmenty dawnych bunkrów i schronów przeciwlotniczych. Niektóre zostały przekształcone w galerie sztuki, muzea lub przestrzenie wystawowe.
• Berlinale należy do najważniejszych festiwali filmowych świata. Co roku do miasta przyjeżdżają największe gwiazdy kina, reżyserzy i tysiące fanów filmu z różnych krajów.