Muzeum Fitzwilliam w Cambridge to przepiękna galeria sztuki i muzeum starożytności przy Uniwersytecie Cambridge w Anglii. Przyznam się, że miejsce to posiada najpiękniejsze wnętrza ze wszystkich muzeów, jakie miałem przyjemność odwiedzić, pewien jestem, że i Tobie się spodoba. Przy okazji możesz zaplanować wizytę w innych muzeach, jak Muzeum Zoologii w Cambridge czy słynny kościół Great St Mary w Cambridge, który jest zabytkiem I klasy i należy do grona Wielkich Kościołów Anglii.

W artykule poniżej opowiem Ci o Muzeum Fitzwilliam w Cambridge, jego historii oraz eksponatach i artefaktach, które będziesz mógł zobaczyć podczas wizyty.

Muzeum Fitzwilliam w Cambridge informacje praktyczne

Muzeum Fitzwilliam w Cambridge, popiersia, rzeźby założycieli i sponsorów
  • Muzeum Fitzwilliam jest niezwykle popularnym miejscem, dlatego też polecam wybrać się do Cambridge, by zwiedzać tamtejsze muzea i galerie sztuk poza sezonem turystycznym, oczywiście o ile to możliwe.
  • Pamiętaj, że choć wejście do muzeum jest darmowe, powinieneś wcześniej zarezerwować bilet, ilość turystów we wnętrzu jest ograniczona.
  • Jak wspomniałem wyżej zwiedzanie Muzeum Fitzwilliam jest darmowe, lecz mile widziane jest przekazanie darowizny w wysokości, którą uznasz za stosowną. Zazwyczaj zwiedzający pozostawiają kwotę 5 lub 10 funtów.
  • Muzeum można zwiedzać w grupach, pamiętaj jednak, że jeżeli jest was ponad dziesięcioro, musisz powiadomić o tym władze muzeum.
  • Muzeum Fitzwilliam mieści się pod adresem: Trumpington Street, Cambridge, CB2 1RB.
  • Masz dwie możliwości, by wejść do muzeum, od strony Founder’s Entrance (wejście po schodach) oraz Courtyard Entrance, które przystosowane jest dla osób z ograniczoną mobilnością. Polecam wejście pierwsze, widok wnętrza muzeum niemal zwalił mnie z nóg. Nie przesadzą, gdy powiem, że jest to jedno z piękniejszych wnętrz muzealnych, jakie widziałem.
  • Cambridge to stare, pełne wąskich uliczek miasto, nie licz zatem, że znajdziesz parking w pobliżu muzeum, które lezy niemal w centrum miasta. Wiem, co mówię, mieszkaliśmy w Cambridge ponad rok, a nasze auto parkowaliśmy często kilka kilometrów dalej. Polecam zaparkować na którymś z parkingów podmiejskich i wybrać się do miasta spacerem lub skorzystać z dobrze działającego transportu publicznego, lub jak większość studentów i turystów wypożyczyć rower.
  • W muzeum można robić zdjęcia, oczywiście z wyłączonym fleszem. Dodatkowo fotografie muszą być przeznaczone do użytku osobistego, jeżeli planujesz komercyjną sesję, musisz poinformować o tym fakcie pracowników muzeum i uzyskać pozwolenie.
  • Muzeum jest duże, a trasy zwiedzania skomplikowane, co oznacza, że łatwo ominąć cenne i ciekawe eksponaty. Dlatego też polecam zaopatrzyć się w mapę wystaw muzealnych. Znajdziesz ją przy głównym lub na oficjalnej stronie muzeum.
  • W muzeum odbywają się spotkania i konwenty, często z udziałem słynnych ludzi. Jeżeli interesują Cię tego typu wydarzenia, proponuję zajrzeć na stronę muzeum i sprawdzić co będzie się działo podczas Twoich odwiedzin.
  • W muzeum znajdziesz niewielką kawiarnię, polecam mocną czarną kawę i domowej roboty ciasto marchewkowe (Carrot cake).
  • Muzeum Fitzwilliam w Cambridge czynne jest w godzinach:
    • Od wtorku do soboty — od godziny 10:00 do 17:00.
    • W niedziele od godziny 12:00 do 17:00.
    • W poniedziałki muzeum jest nieczynne (podobnie jak wiele innych, dlatego też odpowiednio zaplanuj wizytę w Cambridge, byś nie był rozczarowany).

Muzeum Fitzwilliam w Cambridge i zwiedzanie pięknego muzeum

Muzeum Fitzwilliam w Cambridge i Palladian Entrance Hall oraz zdobiony oculus

Największe wrażenie, za każdym razem, gdy wchodzę do budynku muzeum, robi na mnie Palladian Entrance Hall, holl wejściowy autorstwa Edwarda Middletona Barryego. Jest to niesamowite wnętrze, które samo w sobie jest jedną z głównych atrakcji budynku. Wspinając się po schodach, zerknij w górę, by popatrzeć na misternie zdobiony oculus, okno w suficie oświetlające ciemne, pełne rzeźb i kolumn wnętrze.

Jako że przez ponad rok mieszkaliśmy w Cambridge, miałem sporo okazji, by odwiedzić Muzeum Fitzwilliam. Dla wygody wybierałem zawsze dni powszednie koniecznie przed południem, wówczas jest tam najmniej ludzi i masz sporą szansę zrobić dobre zdjęcia, a także w spokoju nacieszyć się zgromadzonymi tam eksponatami i dziełami sztuki.

Muzeum jest ogromne i zawiera sporo bezcennych zabytków, dlatego też ważne jest, by dobrze zaplanować zwiedzanie. Pomoże w tym przewodnik lub zwykła mapa muzeum, którą możesz pobrać z naszej strony. Aha, jeżeli szukasz czegoś konkretnego, wystarczy zapytać któregoś z pracowników. Są to ludzie bardzo oddani muzeum i z wielką przyjemnością opowiadają o zgromadzonych tam skarbach.

Muzeum Fitzwilliam w Cambridge i dzieła sztuki w nim zgromadzone

Muzeum Fitzwilliam podzielone jest na działy tematyczne oraz okresy historyczne. Bardzo lubię starożytność, dlatego też bardzo dobrze bawiłem się w dziale poświęcony temu okresowi. Pewien jestem, że znajdziesz tam miejsce dla siebie. W muzeum zgromadzono dzieła sztuki, obrazy oraz artefakty pochodzące ze starożytnego świata aż po sztukę nowoczesną, a cała kolekcja podzielona jest na pięć działów. Są to: Starożytność, sztuka, monety i medale, rzadkie rękopisy, książki, dokumenty i mapy oraz malarstwo, rysunek i grafika. Zbiory wyeksponowano na trzech piętrach i opowiem Ci o nich poniżej.

Najniższy poziom muzeum – Starożytność i średniowiecze

Na najniższym poziomie naszego muzeum znajdziesz wspaniałe artefakty pochodzące ze starożytnego Rzymu i Sudanu. Poznasz tu najwybitniejszych ówczesnych władców oraz artystów, którzy wówczas tworzyli swoje dzieła. To miejsce tak mi się spodobało, że zostałem z niego niemal siłą wyciągnięty na wyższe piętra. Pewien jestem, że wrócę tam jeszcze nie jeden raz. Stoją tu fascynujące rzeźba bogów i rzymskich cesarzy, a także naczynia, broń i monety ze starożytnego świata.

Poza działem starożytności na tym piętrze znajdziesz pomieszczenia, w których odbywają się spotkania z artystami i ludźmi sztuki, a także warsztaty i studia edukacyjne, szatnie, a także restaurację. Są tu również toalety, warto z nich skorzystać, nim ruszysz w dalszą drogę.

Parter w muzeum to prawdziwa jaskinia ze skarbami

Muzeum Fitzwilliam w Cambridge dział egipski

Na parterze rozmieszczono wystawy opowiadające o historii starożytnego świata. Są tu zbiory artefaktów ze starożytnego Egiptu, Grecji i Rzymu, a także bogate zbiory pochodzące z Bliskiego Wschodu oraz Azji. Szczególnie ciekawe są wystawy ceramiki japońskiej i chińskiej, a także dzieła sztuki pochodzące z Korei. Znajdziesz tu także wielką bibliotekę, do której wejście jest niestety ograniczone. Chęć odwiedzin należy zgłosić wcześniej u władz muzeum, najlepiej jako powód podać pracę naukową lub zbieranie materiałów do publikacji.

Jednym z najpopularniejszych działów w muzeum jest zbrojownia. Zobaczysz tam wystawę broni białej, pancerzy oraz przeróżnych militariów z różnych epok. Bojowe pancerze poustawiano w realistycznych pozycjach, a w gablotach zawieszono miecze, rapiery, sztylety i inną broń. Niewielu dziś zdaje sobie sprawę, z jak bogatego asortymentu korzystano na przestrzeni wieków by zadawać śmierć i siać strach.

Kolejnym miejscem na tym poziomi muzeum są wystawy sztuki europejskiej i brytyjskiej z okresu od XI do XVI wieku. Jak wiesz, średniowiecze zdominowane jest przez sztukę religijną i sakralną. W zbiorach Muzeum Fitzwilliam zgromadzono dzieła malarstwa i rzeźby przesycone tematami typu ukrzyżowanie, biczowanie, obdzieranie ze skóry czy zamęczenie. Jeżeli lubisz ten okres w historii, będziesz zachwycony.

Sztuka Bliskiego Wschodu to kolejny z działów na parterze muzeum mieszczący się tuż przy salach wypełnionych artefaktami ze średniowiecza. Znajdziesz tu przede wszystkim rzeźby, ceramikę, monety, meble, dokumenty i oraz arabską broń i stroje. Dział bardzo ciekawy i wciągający.

Górne piętro muzeum w Cambridge – Sztuka europejska

Muzeum Fitzwilliam w Cambridge dział malarstwa

Na najwyższym piętrze skupiono się na dziełach sztuki pochodzących z Europy w okresie od XIX do XX wieku. Zgromadzono tu obrazy i rzeźby znanych malarzy i artystów, a także dokumenty i pamiątki po nich. Spacerując pomiędzy dziełami sztuki, nie sposób nie zauważyć tendencji artystów do szukania pomysłów, a nawet kopiowania dzieł i stylów antycznych mistrzów. Osobiście nie mam nic przeciwko, bardzo lubię neoklasycyzm w sztuce i architekturze.

W oddzielnym pomieszczeniach obejrzysz dzieła włoskich, francuskich i brytyjskich mistrzów z ostatnich kilku wieków. Lubię malarstwo, ale raczej wybrane dzieła, a nie całe epoki i style tak więc dość szybko poszedłem dalej, lecz Ty mój drogi możesz zostać tu tak długo, jak zechcesz. W kolejnym pomieszczeniu znajdziesz obrazy mistrzów hiszpańskich i flamandzkich.

Na tym samym piętrze możesz odwiedzić czytelnię, by zapoznać się z zebranymi w muzeum zabytkowymi księgami i dokumentami. Działa tu dość intuicyjny system komputerowy, który pozwoli Ci w prosty sposób odnaleźć się w gąszczu tytułów i autorów. Jeżeli znajdziesz coś ciekawego, koniecznie napisz. Na piętrze muzeum znajdują się także wystawy czasowe i tematyczne, które zmieniają się dość regularnie. Radzę zajrzeć na stronę muzeum przed przyjazdem, a może trafisz na coś szczególnie przyjemnego.

Na co warto zwrócić szczególną uwagę

Muzeum Fitzwilliam w Cambridge jest bardzo ciekawe, a zgromadzone tam dzieła sztuki i cenne przedmioty warte są zobaczenia. Gdy będziesz wędrował przez piękne, wypełnione eksponatami wnętrza muzeum, zwróć szczególną uwagę na niektóre dzieła sztuki. Niżej wymienię te, które na mnie zrobiły ogromne wrażenie.

  • Jeżeli jesteś wielbicielem malarstwa, koniecznie odszukaj dzieła Tycjana, Rubensa, Renoira, Vincenta van Gogha czy Picassa. Tuż przy nich znajdziesz wiele rysunków i grafik innych wielkich mistrzów. Ja nie należę do znawców mistrzów pędzla i farb, ale kontakt z ich bezcennymi dziełami zapamiętam na długo. Jeden z obrazów w kolekcji noszący tytuł The Last of England pędzla Forda Madoxa Browna uznawany jest za jeden z ośmiu najwspanialszych obrazów powstałych w Wielkiej Brytanii.
  • Rękopisy muzyczne to dział pełen nut i zapisków słynnych kompozytorów brytyjskich z okresu renesansu i baroku.
  • Moim ulubionym działem w każdym muzeum jest starożytność i starożytny Egipt, a w Muzeum Fitzwilliam zbiory o tej tematyce są bardzo bogate i dobrze udokumentowane. Uważa się, że kolekcja egipska jest drugą najlepszą zaraz po tej z Muzeum Brytyjskiego w Londynie.
  • Brązami Rothschilda to prawdopodobnie dzieła samego Michała Anioła i są to jedyne rzeźby artysty wykonane w brązie. Dwie rzeźby przedstawiają nagich, pijanych mężczyzn jadących na panterach. Podobno Michał Anioł tworzył zawsze to, co sam widział, jeżeli tak jest w tym przypadku, to ktoś kiedyś nieźle się bawił.
  • W dziale poświęconym średniowieczu odszukaj koniecznie rękopisy w tym ręcznie pisany i zdobiony Pontyfikał z roku 1302 i Dekret Gracjana mnicha wykładającego prawo kanoniczne na Uniwersytecie Bolońskim. Niesamowitym jest patrzeć na tekst liczący sobie niemal 800 lat.
  • W dziale starożytności zwróć uwagę na pokrywę trumny Ramzesa III oraz karty z egipskiej Księgi Umarłych. Poza tym warto przystanąć przy trumnie Nakhefmuta. Pamiętaj także o dziale poświęconym starożytnemu Rzymowi, gdzie znajdziesz bezcenne monety w tym denar Brutusa, a także kamienne popiersie szalonego cesarza Kaliguli.

Oczywiście to tylko te przedmioty, które na mnie zrobiły wrażenie, znajdziesz tam dziesiątki, a nawet setki bezcennych i bardzo ciekawych dzieł sztuki, o których będziesz mógł opowiadać przez całe lata.

Muzeum Fitzwillam w Cambridge i Palladian Entrance Hall

Historia Muzeum Fitzwilliam w Cambridge

Basildon Park na starej rycinie

Muzeum Fitzwilliam jest założycielem i głównym partnerem sieci Muzeów Uniwersytetu w Cambridge. W skład stowarzyszenia wchodzi także piękny Ogród Botaniczny, który pojawi się w którymś z kolejnych wpisów. Jako całość tworzy to jeden z największych i najcenniejszych ośrodków muzealnych w Wielkiej Brytanii.

W roku 1816 w ręce Uniwersytetu w Cambridge trafiła bezcenna kolekcja dzieł sztuki oraz antyków zgromadzonych przez wicehrabiego Richarda Fitzwilliama. Przepisał on w testamencie wszystkie swoje dobra oraz ogromny majątek na rzecz uniwersytetu, którego był studentem. Od lat Fitzwilliam uważał, że Uniwersytet powinien mieć własne muzeum sztuki, dlatego też przekazując majątek, zaznaczył, że musi on zostać przeznaczony właśnie na powołanie do życia muzeum jego imienia.

W skład darowizny wchodziła cała kolekcja sztuki i przedmioty historyczne oraz ponad 100 tysięcy funtów kwota, która w owych czasach była prawdziwą fortuną. Po kilku latach wybrano architekta, który zaprojektował gmach nowego muzeum (Founder’s Building) i w roku 1848 Muzeum Fitzwilliam zostało otwarte dla zwiedzających. Początkowo jedynymi przedmiotami w muzealnych gablotach były zbiory darczyńcy i sponsora muzeum, lecz z biegiem lat zaczęły pojawiać się nowe dzieła sztuki przekazywane przez kolejnych studentów oraz ich rodziny. W końcu władze muzeum rozpoczęły zakup kolejnych eksponatów korzystając z ogromnego majątku Fitzwilliama.

W roku 1912, gdy zmarł dawny student uniwersytetu w Cambridge Charles Brinsley, okazało się, że pozostawił on jako darowiznę dla muzeum własną kolekcję, w skład której wchodziły obrazy, grafiki, rzadkie książki oraz rękopisy. Ponadto ogromny zbiór ceramiki, srebra, biżuterii, mebli i wielu innych przedmiotów. Nagle okazało się, że wielki budynek stał się zbyt mały i trzeba było go powiększyć. Rozbudowa trwała kilka lat i ukończono ją w roku 1918.

Ostatnia rozbudowa miała miejsce w roku 2004, kiedy to dodano do oryginalnego budynku galerię oraz kilka dodatkowych budynków służących dziś odwiedzającym muzeum turystom.

Muzeum Fitzwilliam w Cambridge fakty, informacje i ciekawostki

Muzeum Fitzwillam w Cambridge i obraz Rubensa Śmierć Hipolita
  • Muzeum Fitzwilliam w Cambridge powstało w roku 1848 z inicjatywy Richarda Fitzwilliama konesera i kolekcjonera sztuki.
  • Znaczna część majątku Richarda Fitzwilliama pochodzi od jego dziadka Sir Matthew Deckera, który dorobił się fortuny na handlu niewolnikami, wożąc Afrykańczyków na plantacje do Nowego Świata i Ameryki Południowej.
  • W zbiorach, które Fitzwilliam przekazał uniwersytetowi w Cambridge były 144 obrazy, wśród których znajdowały się arcydzieła między innymi włoskich malarzy renesansowych.
  • Muzeum prowadzi działalność usługową w dziedzinie wynajmu pomieszczeń muzealnych na spotkania i konwenty, doradztwo oraz prowadzi misje edukacyjne.
  • W muzeum znajduje się ponad 500 tysięcy eksponatów, z których większość ukryta jest w przepastnych magazynach Uniwersytetu Cambridge.
  • Kolekcja zgromadzona w muzeum uważana jest za jedną z najciekawszych kolekcji dzieł sztuki w Wielkiej Brytanii.
  • W roku 2006 doszło w muzeum do wypadku, w którym jeden ze studentów przewrócił się na wystawione tam wazy z dynastii Qing. Wazy rozbiły się, a niezdarnego studenta aresztowano. Po kilku dniach muzeum wycofało zarzuty z powodu braku możliwości wyceny szkód, gdyż rozbita ceramika była bezcenna. Na szczęście po wielu miesiącach prac udało się poskładać rozbite wazy z kawałków i dziś można oglądać je ponownie na jednej z wystaw. Plusem zdarzenia jest to, że od tamtej pory wszystkie dzieła sztuki są dobrze zabezpieczone.
  • Kolejnym incydentem w muzeum była kradzież kilkunastu jadeitowych chińskich posążków o wartości ponad 60 milionów funtów. Złodziei złapano i dziś siedzą oni w więzieniu, ale dużej części skradzionych dzieł sztuki nie odzyskano. Kradzież ta jest jedną z największych pod względem wartości w całej historii Wielkiej Brytanii.

Wersja angielska artykułu