Woziwoda to malutka, borowiacka miejscowość ukryta głęboko w Borach Tucholskich. Od Tucholi, najbliżej położonego miasta, oddalona jest o 13 km. Na całą Woziwodę składa się raptem kilka budynków, z czego większość to te należące do tutejszego Nadleśnictwa. Cóż więc jest takiego ciekawego w tym miejscu, że szczególnie w okresie letnim przyjeżdżają tutaj ludzie z całej Polski?  Odpowiedź jest prosta! Oczywiście położenie i otaczająca przyroda, która tutaj jest wyjątkowo piękna.

Rzeka Brda na tym odcinku biegnie leniwie przez gęste bory, dając możliwość jednakowo do ciekawych spływów kajakowych, czy też rowerowych lub pieszych wędrówek. Nie dziwi więc, że pobliskie pole namiotowe, gdy tylko zrobi się troszkę cieplej, oblegane jest przez chętnych wypoczynku na łonie natury turystów. Jakie dokładnie atrakcje czekają na Ciebie w Woziwodzie i okolicach? Ten artykuł za moment wszystko Tobie wyjaśni.

Woziwoda niewielka osada ukryta w gęstych Borach Tucholskich

Most drewniany w Woziwodzie - Bory Tucholskie

W słowniku geograficznym królestwa polskiego (który swoją drogą polecam historykom amatorom), jest krótka wzmianka o Woziwodzie, dzięki której możemy się dowiedzieć, że w roku 1868 roku w miejscowości owej były 2 budynki, które zamieszkiwało 9 mieszkańców.  Włości te należały do Adama Połczyńskiego, który zarządzał okolicznymi dobrami oraz karczmą, która obsługiwała wędrowców przekraczających w tym miejscu Brdę.

Dzisiaj po karczmie nie ma już śladu. Jednak nie oznacza to, że Woziwody nie odwiedzają wędrowcy. Turyści tłumnie przyjeżdżają tutaj już od wczesnej wiosny, by zażyć spokoju wśród zielonych borów i szumu rzeki Brdy, która w tych terenach jest wyjątkowo urodziwa. To właśnie tu zaczyna się rezerwat Doliny Rzeki Brdy, który ciągnie się aż do miejscowości Piła – Młyn. Być może kojarzysz już to miejsce, bo pisaliśmy o nim w artykule o Uroczysku Piekiełku w Świcie, a jak nie, to nic nie stoi na przeszkodzie, byś o nim poczytał.

Jednak wracając do Woziwody, warto wspomnieć jeszcze o tym, że oprócz pola namiotowego znajdziesz tutaj siedzibę Nadleśnictwa Woziowody, w której budynkach umieszczono między innymi Ośrodek Edukacji Przyrodniczo – Leśnej, Zieloną Szkołę i Stodołę Wystawowo – Konferencyjną.  

Atrakcje osady Woziwoda

Jak chronić się przed kleszczami

Jak więc widać, mimo niewielkiego rozmiaru miejscowości, atrakcji jest całkiem sporo i każdy, kto odwiedza te rejony znajdzie coś dla siebie. Nam zdecydowanie najbardziej spodobała się zadbana, 4-kilometrowa ścieżka dydaktyczna, która w dużej mierze została poprowadzona wzdłuż koryta rzeki Brdy. To jej poświęcimy troszkę większą uwagę, ale nie omieszkamy też opisać pokrótce pozostałych atrakcji.

Ścieżka dydaktyczna w Woziwodzie


Gdy najdzie Cię ochota spokojnego spaceru w ciekawym przyrodniczo miejscu, to nie zastanawiaj się i przyjeżdżaj do Woziwody. Na pewno się nie zawiedziesz!

Woziwoda i parking przy Nadleśnictwie


Miejsc parkingowych jest całkiem sporo (znajdują się przy Nadleśnictwie) i raczej nie będziesz miał problemu ze znalezieniem wolnego miejsca. Po pozostawieniu auta weź ze sobą butelkę wody i jakiś prowiant. Mimo że cała ścieżka to tylko 4 i pół kilometra, to warto przy okazji odwiedzin Woziwody zrobić sobie piknik. Jest kilka miejsc na trasie ścieżki, które doskonale się do tego nadają.

Woziwoda krótki opis trasy pieszej

Ścieżka dydaktyczna Woziwoda w Borach Tucholskich

Trasa, jaką wytyczono, jest prosta i przyjemna. Początkowo biegnie drogą asfaltową, z której mogą korzystać tylko upoważnione pojazdy, więc nie będzie ich tu zbyt wiele. Dopiero w późniejszym etapie prowadzi drogami leśnymi, ale i wtedy nie stanowi większego problemu, nawet dla młodych rodziców pchających przed sobą wózki dziecięce, czy osób niepełnosprawnych.

Zresztą właśnie dla nich wzdłuż całej długości trasy ustawiono ławki i zadaszenia mające na celu ułatwienie zwiedzania. W zasadzie muszę przyznać, że chyba jest to jedyna ścieżka w okolicy, która może pochwalić się tak dobrze rozbudowaną infrastrukturą. Wspomniane wcześniej Uroczysko Piekiełko, czy położona niedaleko Tucholi Jelenia Wyspa, nie posiadają już takich udogodnień.

Ścieżka została podzielona na 13 przystanków tematycznych,  które mają przybliżyć zwiedzającym różne zagadnienia z zakresu gospodarki leśnej. Poznasz tu między innymi zasady pozyskiwania nasion z drzew wzorcowych. Zobaczysz drzewo budek lęgowych, które wygląda jak apartamentowiec  wybudowany specjalnie dla różnych gatunków ptaków, czy też zgłębisz tajniki pozyskiwania żywicy z drzew sosnowych. A na sam koniec, to szczególnie przypadło do gustu naszym dzieciakom, zmierzysz swoje siły w zawodach skoku w dal i porównasz je do możliwości zwierząt zamieszkujących okoliczne lasy.

Gdzie urządzić piknik w Woziwodzie

Dąb szypułkowy Dwa Witoldy w Borach Tucholskich

A gdzie zrobić sobie piknik? Miejsc jest kilka, ale szczególnie warto zwrócić uwagę na to, które umiejscowione jest tuż przy Brdzie, na wysokości leśniczówki. Znajduje się ono około 1 kilometra od początku ścieżki i by do niego dotrzeć, trzeba zejść po schodach w stronę Brdy. Warto przy okazji przyjrzeć się pomnikowi przyrody „Dwóm Witoldom” – czyli majestatycznym, bliźniaczym dębom szypułkowym majestatycznie wnoszącym swoje konary nad lustrem rzeki.

Kolejnym miejscem, gdzie możesz przycupnąć i zanurzyć zmęczone stopy w chłodnych wodach rzeki, a przy okazji przekąsić co nieco, jest przystań przy polu namiotowym Zielonka. Co prawda w sezonie może być tu całkiem tłoczno, bo miejsce te opanowują harcerze, ale przystań jest na tyle okazała, że raczej pomieści każdego spragnionego odpoczynku.

Dostępność dla rodziców z wózkami i  osób niepełnosprawnych w Woziwodzie

Jak wspominałem wcześniej, ścieżka jest przyjazna osobom z niepełnosprawnością ruchową i dla rodziców z wózkami dziecięcymi. Pierwszy kilometr ścieżki poprowadzony jest drogą asfaltową. W późniejszym etapie biegnie drogami leśnymi, jednak są one na tyle szerokie i utwardzone, że nie sprawiają żadnych kłopotów. Jedynym problemem, jaki może pojawić się na trasie, jest zejścia do rzeki, do których prowadzą schody.

Na całej długości ścieżki znajdują się miejsca przeznaczone do wypoczynku wyposażone w ławki i zadaszania, więc i osoby starsze śmiało mogą tutaj niespiesznie pospacerować.

Woziwoda i Ośrodek Edukacji Przyrodniczo-Leśnej Nadleśnictwa w Woziwodzie

Chcąc poznać bliżej pracę leśnika, warto udać się do Nadleśnictwa w Woziwodzie i zwiedzić tutejszą wystawę poświęconą tej tematyce. W specjalnie przygotowanych salach zebrano eksponaty mające na celu przybliżenie ważnej roli jaką pełnią osoby zajmujące się lasami.

Oprócz tego w ośrodku poznasz bliżej mieszkańców okolicznych lasów, jak i przyrodę, która otacza ośrodek. Warto przy okazji zwiedzania odwiedzić „Zbyszka”. Ten 350-letni dąb szypułkowy, będący pomnikiem przyrody, jest swoistym terapeutą, który cyklicznie odwiedzany jest przez przewlekle chore dzieci z Bydgoszczy, dzieląc się z nimi swoją wiekową siłą. Godziny otwarcia ośrodka: 07.00-15.00

Pole namiotowe Woziwoda

Woziwoda w Borach Tucholskich

Naprzeciwko nadleśnictwa, po drugiej stronie przecinającej na pół Woziwodę ulicy, znajdziesz pole namiotowe. Z relacji osób tam biwakujących można wysunąć jeden wniosek. Jest nieźle. Miejsca jest całkiem sporo, infrastruktura jest na dość dobrym poziomie, a jedzenie w pobliskim barze jest nie najgorsze.

Jedynie, do czego mogę mieć zastrzeżenia, to lody, które chyba były aż za mocno zmrożone i kruszyły się w trakcie nakładania do wafelka. No i gałki, zamiast mieć postać kulistą, były bezkształtną, niezbyt imponującą wielkością, nieciekawą masą. Brzegi Brdy zostały w tym miejscu przystosowane do spławiania kajaków. Udogodnienie jest wykorzystywane przez okoliczne firmy, które w tym miejscu rozpoczynają spływy kajakowe.

Woziwoda i ciekawe atrakcje w okolicach

Jeżeli jeszcze mało Ci atrakcji i chcesz zobaczyć coś więcej, niż okoliczne lasy, warto ruszyć w okolice Woziwody.

  • Tucholskie Stare Miasto — W odległości 13 km od Woziwody możesz pozwiedzać tucholską starówkę.    
  • Rezerwat Kozie Jeziorka – W odległości 4 km od Woziwody znajdziesz Rezerwat Kozie Jeziorka. Zarastające jeziora, na których powierzchni unoszą się koliste, roślinne wysepki na pewno przypadną do gustu amatorom dzikiej przyrody.
  • Fojutowo — W odległości około 12 km kierując się w stronę Czerska możesz odwiedzić Fojutowo. Znajdziesz tam między innymi wieżę widokową, znany na całą Polskę pruski akwedukt i zajazd, który oferuje szereg atrakcji. Latem możesz skorzystać z basenów i placów zabaw, a zimą z lodowisk i stoków narciarskich.

Woziwoda fakty, informacje i ciekawostki

  • Dąb szypułkowy „Zbyszek” – to 350-letni pomnik przyrody znajdujący się na terenie Nadleśnictwa Woziwody.
  • Bursztyn w Woziwodzie – w dawnych czasach w okolicznych lasach Borowiacy pozyskiwali bursztyn.
  • Bitwa ze Szwedami — w roku 1659 w lasach pod Woziwodą odbyła się bitwa pomiędzy Szwedami, dowodzonymi przez Jana Adolfa (brata króla szwedzkiego Gustawa), a partyzantami Rotmistrza Michałko. Szczątki walczących w bitwie pod Woziwodą zostały przeniesione przez Józefa Janta — Połczyńskiego do Małej Komorzy w roku 1882 i tam pochowane.
  • Rotmistrz Michałko (Michalski)   – urodził się w roku 1635 w chłopskiej rodzinie pod Tucholą. Młody młynarczyk chciał polepszyć swój status społeczny, szansę swoją zwietrzył w najeździe Szwedów. Uformował oddział partyzancki i zaczął nękać najeźdźców podjazdami. Jego taktyka była na tyle skuteczna, że zwrócił na swoją osobę uwagę samego króla Jana Kazimierza, który w dowód uznania podniósł go do stanu szlacheckiego.
  • Przygody Michałki były wielokrotnie opisywane, jednak nie zawsze zgodnie z prawdą historyczną. Tak też było w „Potopie” Sienkiewicza, gdzie rotmistrz był przedstawiony jako pacholę plebana.
  • Gorzelnia – po drugiej stronie Brdy, naprzeciwko budynków Nadleśnictwa soją ruiny starej gorzelni.
  • Jedyne auto w okolicy — W 1934 r. nadleśniczy posiadał 1 z 54 samochodów osobowych (marki Chevrolet) zarejestrowanych w tym czasie w powiecie tucholskim.
  • Egzekucja Nadleśniczego — Nadleśniczy Konstanty Kamiński 30 października 1939 r. został rozstrzelany w trzeciej zbiorowej egzekucji w Rudzkim Moście.