Fontanna di Trevi w Rzymie fakty, informacje i ciekawostki

Fontanna di Trevi w Rzymie to jeden z najpiękniejszych wodotrysków w Wiecznym Mieście.

Lecąc do Rzymu, mieliśmy przygotowaną listę miejsc i atrakcji, które chcieliśmy zobaczyć. Jest to konieczne, gdyż w zasadzie całe Wieczne Miasto to jedno wielkie muzeum i nie sposób zobaczyć wszystkiego podczas pojedynczej, nawet najdłuższej wizyty. Na naszej liście znalazły się przede wszystkim cuda starożytności, takie jak Koloseum, Forum Romanum wraz ze wzgórzem Palatyn, słynny Panteon czy Usta Prawdy. Jednak w planach nie zabrakło innych, nieco młodszych atrakcji, do których zaliczyć można plac świętego Piotra, schody hiszpańskie, czy słynną na cały świat, barokową fontannę di Trevi. Fontanna di Trevi jest tak ładna, że godzinami można by opowiadać o szczegółach jej zdobień i precyzyjnych detalach wykutych w kamieniu, z których składa się ten niezwykły zabytek. Jednak zacznę od historii, dzięki której fontanna di Trevi znalazła się w tym właśnie miejscu.

Fontanna di Trevi w Rzymie i jej historia

Wszystko zaczęło się od budowy akweduktu Aqua Virgo pod koniec starej ery. Fundatorem akweduktu doprowadzającego wodę do Rzymu był Marek Agrypa, utalentowany architekt, geograf i strateg. Przyczynił się on do budowy wielu niezwykłych instalacji miejskich w Rzymie, między innymi ufundował słynny Panteon, mający upamiętnić zwycięską bitwę morską pod Akcjum oraz nowoczesne jak na owe czasy termy, będące pierwszymi łaźniami publicznymi w Rzymie. Poza tym zaprojektował wodociągi miejskie i system kanalizacji, którego część działa do dzisiaj.

Jednak nas interesuje fontanna di Trevi, która mogła powstać właśnie dlatego, że Marek Agrypa za pomocą sprytnych akweduktów doprowadził do Wiecznego Miasta wodę z odległych o kilkadziesiąt kilometrów źródeł Agro Lucullano. Pierwsza fontanna w rione Trevi (jednej z 22 jednostek podziału administracyjnego Rzymu), przy dzisiejszej ulicy Via Poli i Plazza di Trevi zbudowana została przez Leona Battiste, włoskiego malarza, poetę, filozofa i architekta w roku 1435. Wodę do fontanny zapewnił wyżej wspomniany akwedukt Aqua Virgo.

Pierwotna forma fontanny była jednak solą w oku ówczesnych papieży, gdyż zbyt dosłownie nawiązywała do dawnych czasów i symboli sprzecznych z doktryną kościoła, a także pełniła przede wszystkim użytkową rolę, dostarczając mieszkańcom wodę pitną. W roku 1640 papież Urban VIII próbował zapoczątkować rozmowy na temat przebudowy fontanny, lecz nic z tego nie wyszło, koszty były zbyt wysokie, a i chętnych do zniszczenia popularnego dzieła nie było wielu.

Dopiero w roku 1732 papież Klemens XII przeforsował plan przebudowy fontanny i prace ruszyły kilka lat później. Autorem projektu nowego wodotrysku był Niccolo Salvi, a prace budowlane trwały ponad 40 lat. Po zakończeniu robót forma nowej fontanny nie przypominała poprzedniej, gdyż tym razem fontanna stała się częścią budynku Palazzo Poli.

Fontanna di Trevi w Rzymie forma i symbolika jej ozdób

Budowę fontanny di Trevi zakończono w roku 1776, a jej autor nie dożył ukończenia projektu. Nowa fontanna stała się częścią większej budowli i stanowiła jego główną fasadę o wymiarach 26 metrów wysokości i 49 metrów szerokości, co czyni ją największą fontanną w Rzymie.

Główną postacią w centralnej części budowli jest Neptun, rzymski bóg morza, deszczu i wszelkich żywiołów związanych z wodą. Po jego bokach pojawiają się dwa trytony, istoty o ciałach w połowie ludzkich, a w połowie rybich. Są one utożsamiane z rzymskimi bohaterami Kastorem i Polluksem, którzy według mitów rzymskich mieli pomóc wojskom rzymskim pokonać oddziały Latynów.

Postać boga mórz i oceanów Neptuna stoi na rydwanie bojowym w formie muszli, do którego zaprzęgnięto dwa hippokampy, stworzenia mitologiczne, będące w połowie końmi, a w połowie rybami. Pierwszy z nich, ten po lewej stronie, jest narowisty i niespokojny, jeden z Trytonów próbuje go uspokoić i zapanować nad nim. Drugi hippokamp jest łagodny i bez problemu wykonuje polecenia opiekującego się nim Trytona. Oba zwierzęta symbolizują zmienność morza i nieprzewidywalność sił natury. Szczyt fontanny wieńczą postaci kobiece, które symbolizują cztery pory roku. Posągi te pochodzą z roku 1753, a nazywane są od lewej:

• Obfitość owoców.
• Płodność pól uprawnych.
• Jesienne żniwa.
• Przyjemności łąk.

Fontanna di Trevi w Rzymie informacje praktyczne

Fontanna di Trevi w Rzymie leży, podobnie jak większość najważniejszych zabytków Wiecznego Miasta, w ścisłym centrum. Ułatwia to zwiedzanie, a spacer po Rzymie staje się swoistym zwiedzaniem muzeum pod gołym niebem.

Jeżeli nie lubisz długich, pieszych wędrówek do fontanny di Trevi możesz dostać się, korzystając z metra, a dokładnie z jego linii A (pomarańczowej). Powinieneś wówczas wysiąść na stacji Barberini-Fontana di Trevi. Jeżeli wybierzesz się do fontanny autobusem, skorzystaj z linii 52, 23, 80, 160 oraz 492 i wyskocz na przystanku Largo Chigi lub też na Tritone-Fontana di Trevi.

Pamiętaj też, że możesz zwiedzać Rzym nocą. Kursują wówczas specjalne nocne wersje autobusów linii N4, N5, N12 i N25. Wszystkie one jeżdżą wpobliżu fontanny di Trevi. Gorąco polecam zwiedzanie Wiecznego Miasta po zmroku, wszystko wygląda wówczas inaczej, a i ludzi dookoła dużo mniej.

Fontanna mieści się pod adresem: Piazza di Trevi, 00187 Roma RM, Włochy.

Fontanna di Trevi w Rzymie ciekawostki i informacje

• Woda do fontanny di Trevi doprowadzona była z miejskiego akweduktu Aqua Virgo, zbudowanego w roku 19 przed naszą erą przez Marka Agrypę.
• Trytony to postaci w połowie ludzkie, a w połowie rybie, które pojawiają się wśród ozdób fontanny di Trevi. Adam Mickiewicz w swoim dziele Pan Tadeusz wspomina o nich i nazywa je prastarymi słowiańskimi bóstwami. Mickiewicz pisze: „Kastor z bratem Polluksem jaśnieje na czele, zwani byli niegdyś u Słowian Lele i Polele…”.
• Woda, która do dziś zasila fontannę di Trevi w Rzymie, pochodzi z akweduktu Aqua Virgo, czyli Wody Dziewicze. Nazwa ta wzięła swój początek w legendzie młodej i pięknej dziewicy, która zaprowadziła wracających z wojny rzymskich żołnierzy do źródła z krystalicznie czystą wodą, a woda ta dodała utrudzonym wojownikom sił.
• Fontanna została wykonana z trawertynu, tego samego kamienia co Koloseum. Był on wydobywany w oddalonym o 30 kilometrów od Rzymu kamieniołomie.
• Podczas pozyskiwania kamienia na fontannę di Trevi zginęło wielu pracujących przy tym ludzi, w tym jeden z kamieniarzy, który został zmiażdżony przez blok kamienia.
• Legenda miejska głosi, że jeżeli wrzucisz do fontanny di Trevi monetę to bezsprzecznie wrócisz jeszcze do Rzymu, oczywiście im moneta o większym nominale ty prawdopodobieństwo powrotu jest większe.
• Rzucanie monet do fontanny nazywane jest przez Włochów il lancio della monetina. Jeżeli więc usłyszysz te słowa, oznaczać to będzie, że ktoś zachęca was do ciśnięcia pieniążka do misy z wodą.
• Rytuał wrzucania monet do wody wywodzi się ze starożytnego Rzymu. Pieniądze miały uspokoić i udobruchać wzburzonych złymi uczynkami bogów.
• Pod koniec każdego dnia specjalne służby wydobywają monety z fontanny. Pozyskana tak kwota potrafi przekroczyć trzy, cztery tysiące euro w różnych walutach.
• Monety wydobyte z fontanny di Trevi w Rzymie trafiają do instytucji charytatywnych.
• Z fontanny di Trevi w Rzymie wypływa każdego dnia ponad dziesięć milionów litrów wody.
• Woda z fontanny zostaje oczyszczona i trafia kolejny raz do miejskich wodociągów.
• Przyjmuje się, że co godzinę fontannę odwiedza średnio ponad 1000 osób. Rocznie ilość turystów pojawiająca się przy di Trevi w Rzymie przekracza 10 milionów.
• Budynek, którego częścią jestfontanna di Trevi, to muzeum Palazzo Poli. Zobaczyć w nim można przeróżne oryginalne materiały grawerskie, rysunki i szkice najróżniejszych rzymskich zabytków.
• Pod fontanną di Trevi odnaleziono korytarze i podziemia, które dziś można zwiedzać. Znajdują się one kilka metrów pod powierzchnią ulic.
• W fontannie di Trevi nie wolno zażywać kąpieli. Policja w tej kwestii jest bezwzględna i nakłada grzywnę w wysokości 500 euro.
• O Włoszech pisaliśmy już wielokrotnie na Naszych Szlakach.

Wersja angielska artykułu