Zamek Sherborne w angielskim Dorset i historia pewnej klątwy

Zamek w Sherborne i klątwa, którą jest obarczony

Zamek Sherborne jest idealnym miejscem na niedzielną wycieczkę, ślubną ceremonię, pokaz fajerwerków, wystawę klasycznych aut, scen kręconych przez ekipy filmowe oraz wielu innych prywatnych lub firmowych wydarzeń, ale czym był kiedyś? A właściwie czym był Stary Zamek, po jakim pozostały dziś jedynie ruiny? Ludzie tworzą historię, zakładają rodziny i budują domy, by przekazać im swoją duszę, przeżycia i największe tajemnice. Historia miejsc odzwierciedla tylko zarys, informacje ogólne, położenie geograficzne. Zagłębienie się w opowieść o ludziach mieszkających kiedyś w odwiedzanym przez nas miejscu, jest ciekawsze; zastanawiamy się, czy mogli odbierać świat podobnie jak my teraz, co czuli, co robili na co dzień, jakie było ich życie.

Stary Zamek Sherborne opowiada nam o pewnym człowieku, klątwie i komplikacjach w jego życiu, jakie nastały po niej. Tak przynajmniej mówi nam legenda. A legendy fascynują. Sir Walter Raleigh był podróżnikiem, dworzaninem królowej Elżbiety Pierwszej, nawigatorem, twórcą i poetą. Urodzony w rodzinie z dobrymi koneksjami w hrabstwie Devon uczęszczał na Uniwersytet Oxfordzki, walczył z Hugenotami we Francji, a w dalszym życiu studiował prawo w Londynie. Pewnego razu, będąc w podróży z Londynu do Plymouth, zobaczył Zamek Sherborne i zakochał się w nim od pierwszego wejrzenia.

Zamek ten wybudowany został w XI wieku przez Normańskiego szlachcica Osmunda, który później zmuszony był przekazać zamek owianemu złą sławą Rogerowi z Caen, jednemu z biskupów tamtej epoki. Podczas darowizny dla Biskupa z Salisbury, Osmund nałożył klątwę na zamek. Klątwa naznaczała każdego; nie tylko w tym życiu, ale i w następnych pokoleniach; kto chciałby zabrać zamek biskupstwu i przebudować go w jakikolwiek sposób, chyba że przywróci go do pierwotnej postaci w formie zadośćuczynienia. Najdziwniejsze w tym wszystkim jest to, że zamek pozostał niezdobytą warownią podczas burzliwych czasów, chroniony, niektórzy twierdzą, swoją klątwą. Stare mury stały nieporuszone i niezagrożone aż do czasów Reformacji w XVI wieku, kiedy klasztory zostały rozwiązane i wiele biskupstw straciło swoje bogactwo i władzę, wówczas klątwa zaczęła nabierać mocy.

Tak więc wcześniej wspomniany Sir Walte będąc w trakcie podróży ujrzał zamek Sherborne i zakochał się w jego surowych murach. Bez namysłu poprosił królową o przekazanie mu posiadłości na własność, w zamian za zasługi, jakie poczynił dla dworu. W styczniu 1592 roku został nagrodzony 99-letnią dzierżawą zamku, jak się potem okazało, nie był to najlepszy pomysł. Niemal od samego początku ciemny cień klątwy zawisł nad nim i jego całym życiem. Mimo hojności królowej Sir Walter potajemnie poślubił jedną z jej dwórek, Elizabeth Thorckmorton, a młoda żona Sir Walter’a w roku 1592 urodziła syna, a wydarzenie to poprzez liczne dworskie plotki, ujawniło ich tajemnicę. Złość królowej była wielka, dumnych rodziców uwięziono w Tower of London, gdzie Sir Walter próbował popełnić samobójstwo. Próba się nie udała, a on sam został uwolniony we wrześniu i powołany do zdławienia rewolty marynarzy w Dartmouth, lecz po skończonej misji powrócił do wieży. Razem ze swoją żoną zostali w niej aż do Bożego Narodzenia w 1592 roku.

Para powróciła do Sherborne, gdy gniew królowej przygasł. Oboje skupili się na upiększaniu i przebudowie zamku. Niestety, koszt modernizacji starej twierdzy okazał się zbyt wysoki i musieli opuścić go, zadowalając się mniejszym i dużo skromniejszym budynkiem stojącym w parku nieopodal. Mimo spokoju i piękna, jakie gwarantowały ogrody otaczające ich nowy dom, jak również mimo powrotu w łaski królowej, klątwa ponownie dała o sobie znać, kiedy następca królowej James Pierwszy, zasiadł na tronie.

Sir Walter został wbrew swej woli zamieszany w spisek o detronizację króla, po czym został znów uwięziony w Wieży Londyńskiej. Zdrada króla była sądzona najsurowiej i po szybkim procesie został skazany na śmierć. Mimo darowania życia pozostał w wieży przez kolejne 13 lat a jego ukochana posiadłość w Sherborne przeszła w posiadanie faworyta Jamesa, Roberta Carr, Hrabiego Somerset. Klątwa nie ustąpiła, dając się we znaki nowemu właścicielowi zamku równie mocno. Paradoksalnie, poprzez szereg niekorzystnych dla Roberta wydarzeń, stracił on łaskę króla i niedługo potem został wtrącony do tej samej celi, w której wcześniej siedział Sir Waltera. Raleigh został uwolniony tydzień wcześniej i wysłany na wyprawę morską do Guiany w poszukiwaniu skarbów. Wyprawa ta była kompletną klęską dla Waltera, załoga została zdziesiątkowana poprzez choroby, a jego własny syn został zabity podczas bitwy morskiej z Hiszpanami. Po powrocie do Anglii został ponownie osadzony w Wieży Londyńskiej. 28 października 1618 roku poinformowano go o egzekucji, która miała się odbyć dzień później.

W dniu jego ścięcia, ukochany przez niego zamek w Sherborne, sprzedano Sir John’owi Digby, którego następcy są właścicielami posesji do dzisiaj. Podczas Wojny Domowej, oryginalny 11-wieczny zamek został niemal zrównany z ziemią, pozostały po nim jedynie ruiny, które możemy dziś oglądać, wspominając losy jego nieszczęsnych mieszkańców. Dom Sir Walter’a od tamtej pory jest znany jako Zamek w Sherborne.

Legenda mówi, że to właśnie na ziemiach gdzie stał Stary Zamek przechadza się corocznie dumny duch Sir Walter’a, ze swoją pielgrzymką w dniu 29 września (St Michael’s Eve), gdzie — mimo swojej niełaski — spędził najszczęśliwsze i najspokojniejsze lata swojego życia. Sir Walter, przed tym, jak popadł w niełaskę, był szanowanym członkiem Parlamentu, uznawanym odkrywcą Ameryki i zwyczajów tamtejszej ludności, zdobywając wielkie uznanie sprowadzeniem tabaki i ziemniaków do Wielkiej Brytanii. Jedna z jego fajek, którą dostał od Indian, przedstawiana jest w zbiorach zamkowego muzeum.